2000, Cilt: 6, Sayı: 1
İçindekiler
 
ERDAL, İ., Farklı Tahıl Türlerinde Tane Fitin Asidi Konsantrasyonu ve Fitin Asidi/Çinko Oranları Üzerine Bazı Toprak Özelliklerinin Etkisi Özet
GÜRBÜZ, B., N. ARSLAN ve A. GÜMÜŞÇÜ, Seçilmiş Çemen (Trigonella foenum-graecum L.) Hatlarında Verim Ögeleri Arası Korelasyon ve Path Analizi Özet
SAVAŞ, T. ve H. E. ŞAMLI, Tavuklarda Agresyon ile Sosyal Hiyerarşinin Yumurta Verimi ve Bazı Davranış Özelliklerine Etkisi Özet
KAYABAŞI, N. ve F. ÖLMEZ, Elma Yapraklarından Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Bazı Haslık Değerleri Özet
GEZER, İ. ve M. GÜNER, Kayısı Hasadında Kablolu ve Eksantrik Silkeleyici Kelepçe Bağlantı Noktasının Hasat Etkinliğine Olan Etkisinin Belirlenmesi Özet
KENDİR, H., Nohut Mürdümüğü (Lathyrus cicera L.) Hatlarında Tohum Verimi ve Bazı Bitkisel Özellikler Özet
ERPUL, G. ve M. ÇANGA, Doğal Yağışların Laboratuvar Tipi Yapay Yağışlar İle Karşılaştırılması Özet
ÖZKAN M. M. ve T. KESİCİ, Japon Bıldırcınlarında Canlı Ağırlığa Göre Seleksiyonun Döl Verimine Etkileri Özet
KAYA, C., D. HIGGS ve A. BURTON, Su Kültüründe Yetistirilen Domates (Lycopersicon esculentum) Fidelerinin Çinko Dozlari İle Fosfor Beslenmesi/Fosfataz Enzim Aktivitesi Arasindaki İliski Özet
ÖCALAN, N. ve İ. GİRGİN, Ankara-Ayaş ilçesi Bayram Köyü Tarım işletmelerinde Yapıların Analizi Özet
GÜLER, M., Farklı Yetişme Dönemlerinde Uygulanan 2,4 D'nin Ekmeklik Buğdayın (Triticum aestivum L.) Tane Verimine Etkisi Özet
TABAN, S., Y. OKAY ve B. KUNTER, Değişik Dönem ve Dozlarda Uygulanan Yaprak Gübresinin Çay Bitkisi Yaprağının Kalite ve Mineral Madde İçerikleri Üzerine Etkisi Özet
DEMİR, N., S. PULATSÜ ve H. ÇAMDEVİREN, Kurtboğazı Baraj Gölünün Mavi-Yeşil Alg (Cyanobacteria) Biyomasının Tahminine Yönelik Modeller Özet
YÜREKLİ, K. ve F. ÖZTÜRK, Tokat-Uğrak Havzasında Erozyona Sebep Olan Yağmurların İncelenmesi Özet
COŞKUN, B. ve C. ÖZARSLAN, Bir İşletme Örneğinde Optimal Bitkisel Üretim Deseninin ve Uygun Ekipman Setinin Belirlenmesi Özet
BAŞPINAR, E. ve F. GÜRBÜZ, Grup İçi Korelasyon Katsayısının Örnekleme Dağılımı Özet
YURTSEVEN, E., C. KÜTÜK, K. DEMİR, A. ÖZTÜRK ve M. PARLAK, Turp (Raphanus sativus, L.) Bitkisinde Sulama Suyu Tuzluluğu ve Ca/Mg Oranı Uygulamaları: II. Bitki Biokütle ve Mineral Madde İçeriğine Etkisi Özet
BOZKURT, M. A. ve İ. KARAÇAL, Farklı Azotlu Gübre Doz ve Formlarının Ayçiçeğinde Besin Elementi İçeriğine Etkileri Özet
SAÇILIK, K. ve R. ÖZTÜRK, Biçim Özelliklerine Göre Patatesin Hava Akımına Gösterdiği Direncin Belirlenmes Özet
ÖZTÜRK, İ. ve A. AKSOY, Kantaron (Hyperıcum trıquetrıfolıum Turra) Bitkisinden Elde Edilen Renkler Ve Bu Renklerin Yün Halı İplikleri Üzerindeki Işık Ve Yıkama Haslıkları Özet
BAŞPINAR, E. ve F. GÜRBÜZ, Normal, Beta, Gamma (?2) ve Weibull Dağılımlarının İkili Kombinasyonlarından Alınan Değişik Örnek Genişliğindeki Örneklerin Karşılaştırlmasında Testin Gücü Özet
Özetler
 

2000, 6 (1), 1-6
Farklı Tahıl Türlerinde Tane Fitin Asidi Konsantrasyonu ve Fitin Asidi/Çinko Oranları Üzerine Bazı Toprak Özelliklerinin Etkisi
(Türkçe)

İbrahim ERDAL
Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Van

Araştırma farklı iki bölgede (Konya ve Eskişehir) yürütülmüş olup, bazı toprak özelliklerinin tahıl tanelerindeki fitin asidi (FA) ve FA/Zn oranları üzerine olan etkileri araştırılmıştır. Her iki bölgede yürütülen denemelerde 10 ekmeklik (Kıraç-66, Bolal, Gerek-79, Atay-85, ES-14, Gün-91, Kırkpınar, Kate-a, Bezostaja, BDME-10) ve 2 makarnalık (Kunduru, Kızıltan) buğday ile 10 arpa (Tokak, Cumhuriyet, Hamidiye, Erginel, Obruk, Anadolu, Bülbül, Yasevi, YEA-1868, Tarm-92) çeşidi yetiştirilmiştir. Çinko uygulamasının tane Zn konsantrasyonu ve FA/Zn oranına etkisini görmek amacıyla topraklara 23 kg Zn/ha olacak şekilde Zn uygulanmıştır. Kireç miktarı fazla, yarayışlı fosfor içeriği düşük Eskişehir bölgesinde yetiştirilen tahılların P ve FA konsantrasyonları ile FA/Zn oranları Konyadan elde edilen değerlerin oldukça altında gerçekleşmiş, buna bağlı olarak Zn'nun biyolojik yarayışlılığının daha fazla olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Toprak fosforu, kireç, tahıllar, P konsantrasyonu, fitin asidi, Zn uygulaması

yukarı

2000, 6 (1), 7-10
Seçilmiş Çemen (Trigonella foenum-graecum L.) Hatlarında Verim Ögeleri Arası Korelasyon ve Path Analizi
(Türkçe)

Bilal GÜRBÜZ, Neşet ARSLAN ve Ahmet GÜMÜŞÇÜ
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü - Ankara

Bu çalışma, Ankara Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümünde, seçilmiş çemen hatlarında verim özellikleri arası ilişkilerin belirlenmesi amacıyla 1995-1996 yıllarında yürütülmüştür. Çalışmada materyal olarak, tek bitki seleksiyonu ile geliştirilen 36 çemen hattı kullanılmıştır. Her iki yılda da tek bitki verimi ile meyve sayısı ve bin tohum ağırlığı arasındaki korelasyon önemli bulunmuştur. Path analizi sonucunda bin tohum ağırlığı ve meyve sayısının, tek bitki verimi üzerine olumlu ve doğrudan etkileri yüksek çıkmıştır. Bitki boyunun doğrudan etkisi olumsuz yönde olmuştur. Korelasyon ve path analizi sonuçları ayrı ayrı değerlendirildiğinde yıllar arasında bazı farklılıkların olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Çemen, Trigonella foenum-graecum, korelasyon, path analizi, tek bitki verimi

yukarı

2000, 6 (1), 11-15
Tavuklarda Agresyon ile Sosyal Hiyerarşinin Yumurta Verimi ve Bazı Davranış Özelliklerine Etkisi
(Türkçe)

Türker SAVAŞ ve H. Ersin ŞAMLI
Trakya Üniv. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü-Ankara

Yumurtacı tavuk ıslahçılarının, son yıllarda artış gösteren kanibalizmi agresyonun artmasına bağlamaları bu çalışmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır. Bu bağlamda agresyonun ve sosyal hiyerarşinin yumurta verimine ve bazı davranış özelliklerine (yem tüketimi, tüy temizleme, yatma, ayakta dikilme, tel gagalama, kum banyosu ve ürkeklik) etkisi araştırılmış, genotip farklığı irdelenmiştir. Sosyal hiyerarşi açısından onu baskın ve onu çekinik olmak üzere, on tane beyaz (Lohmann, LSL) on tane kahverengi (H & N, Brown Nick) yumurtacı tavuk çalışmanın materyalini oluşturmuştur. Bu tavuklar kafeslere, biri beyaz biri kahverengi olmak üzere bir baskın bir çekinik olarak yerleştirilmişlerdir. Sosyal hiyerarşinin etkisi tüm özellikler için önemsiz bulunmuştur (p>0,05). Beyaz yumurtacı tavuklarda yumurta verimi (15,7±2,81) kahverengilere nazaran (25,6±2,81) istatiksel olarak önemli düzeyde daha düşük gerçekleşmiştir (p<0,05). Aynı zamanda beyazların daha agresif (p<0,05) ve daha ürkek (p<0,001) oldukları saptanmıştır. Agresif gagalamanın, yem tüketimi davranışı üzerine, istatiksel olarak önemli derecede etkisi olduğu çalışmanın diğer bir bulgusudur (R2=0,43; p<0,05).

Anahtar Kelimeler: Agresyon, davranış, sosyal hiyerarşi, yumurta verimi, yumurtacı tavuk

yukarı

2000, 6 (1), 16-20
Elma Yapraklarından Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Bazı Haslık Değerleri
(Türkçe)

Nuran KAYABAŞI ve Filiz ÖLMEZ
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Ev Ekonomisi Yüksekokulu Köy El Sanatları Anabilim Dalı-Ankara

Bu araştırmada elma bitkisinin (Starking Delicious) yapraklarından yararlanılmıştır. Yün ipliğine göre % 100 oranında elma yaprağı kullanılarak mordansız ve ön mordanlama metodları ile toplam 50 boyama yapılmıştır. Boyamalar sonucunda, bej, krem, kimyon, pişmiş elma renkleri ve ayrıca sarı, kahverengi ve bu renklerin tonları elde edilmiştir. Bu renklerin ışık, sürtünme ve su damlası haslık değerlerinin iyi olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Elma, boya, bitkisel boyacılık, renk haslıkları

yukarı

2000, 6 (1), 21-24
Kayısı Hasadında Kablolu ve Eksantrik Silkeleyici Kelepçe Bağlantı Noktasının Hasat Etkinliğine Olan Etkisinin Belirlenmesi
(Türkçe)

İbrahim GEZER(1) ve Metin GÜNER(2)
İnönü Üniv. Malatya Meslek Yüksekokulu-Malatya
2 Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarım Makinaları Bölümü-Ankara

Meyve kütlesi, meyvenin dala tutunma direnci, sapın eğilme kuvveti, sap uzunluğu, genlik, frekans, kelepçe bağlantı noktasının yeri, dalların yaylanma rijitliği ve benzerleri meyvenin daldan kopmasını etkileyen faktörlerdendir. Bu çalışmada kablolu ve eksantrik silkeleyiciyle yapılan kayısı hasadında kelepçe bağlantı noktasının kayısının ağaçtan hasat edilme oranına yani hasat etkinliğine olan etkisi araştırılmıştır. Araştırma sonucunda kelepçe bağlantı noktasının hasat etkinliği üzerinde önemli etkisinin olduğu görülmüştür. Hasat etkinliği, kelepçe bağlantı noktasının yerine göre kablolu silkeleyici de % 65,00 ile % 81,50 ve eksantrik silkeleyicide % 70,80 ile % 100.00 arasında değişmiştir. Yeterli bir hasat etkinliği sağlayan en uygun kelepçe bağlantı uzaklıkları kablolu silkeleyici için 60-70 cm, eksantrik silkeleyici için ise 60-100 cm bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Kayısı hasadı, Kablolu silkeleyici, Eksantrik silkeleyici, Hasat etkinliği

yukarı

2000, 6 (1), 25-31
Nohut Mürdümüğü (Lathyrus cicera L.) Hatlarında Tohum Verimi ve Bazı Bitkisel Özellikler
(Türkçe)

Hayrettin KENDİR
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara

Kaliteli kaba yemin üretildiği ana kaynaklardan biri olan yembitkileri ekilişi ülkemizde istenilen düzeyde değildir. Yeni bitki tür ve çeşitlerinin tarımımıza kazandırılması yembitkileri ekilişinin artmasına yardımcı olacaktır. Bu çalışmada değişik ülkelerden elde edilmiş 15 farklı nohut mürdümüğü hattının Ankara koşullarında tohum verimleri ve bazı bitkisel özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. A.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü deneme tarlalarında 2 yıl sürdürülen araştırma sonuçlarına göre; bitki boyu 52.63-72.75 cm, dal sayısı 5.90-10.88 adet, bakla sayısı 8.00-15.25 adet, ilk bakla yüksekliği 20.40-29.00 cm, bakla boyu 27.67-34.50 mm, baklada tohum sayısı 2.95-4.15 adet, biyolojik verim 251.25 -491.46 kg/da, tane verimi 81.52-198.95 kg/da, hasat indeksi % 32.70-44.90, bin tane ağırlığı 34.17-67.64 g arasında bulunurken, olgunlaşma gün sayısı 85.5-89.0 olarak belirlenmiştir. Çalışma sonuçlarına göre ülkemiz koşullarında tarımı bilinmeyen bu bitkinin yetiştiriciliğinin yapılabileceği ve 500, 570, 573, 575, 576 numaralı hatlarının diğerlerinden daha üstün olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Nohut mürdümüğü, tane verimi, biyolojik verim, hasat indeksi, bitkisel özellikler

yukarı

2000, 6 (1), 32-35
Doğal Yağışların Laboratuvar Tipi Yapay Yağışlar İle Karşılaştırılması
(Türkçe)

Günay ERPUL ve Mustafa ÇANGA
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü Araştırma Laboratuvarında kurulan yapay yağmurlama aleti yağışlarının, Ankara Bölgesi doğal yağışları ile karşılaştırılması yapılmıştır. Yağışların erozyon oluşturma gücünü belirlemede en önemli yağış karakteristikleri olan damla büyüklüğü ve damla düşme hızlarından yararlanılmıştır. Karşılaştırma parametreleri olarak kinetik enerji (0.5 mV²), momentum (mV), birim damla vuruş alanındaki kinetik enerji (0.5 mV² / A) ve birim damla vuruş alanındaki momentum (mV / A) incelenmiştir. Her bir parametre için, yapay yağış erozyon oluşturma gücünün doğal yağışınkine oranını gösteren "oransal erozyon oluşturma gücü" hesaplanmıştır. Elde edilen yüzde değerler, dört parametreden sırasıyla momentum ve kinetik enerjinin, yapay yağışların doğal yağışları betimlemesinde kullanılacak en uyumlu parametreler olduğunu ve çoğunlukla % 70'in üzerinde betimlediğini göstermiştir. Fakat, birim damla vuruş alanındaki kinetik enerji ve momentum kullanılarak hesaplanan oransal erozyon oluşturma gücü yüzdesi çoğunlukla % 100'ün üzerinde olmuş ve dolayısıyla bu parametreler için, yapay ve doğal yağış arasında uyum görülmemiştir. Bu uyumsuzluk, yapay yağmurlama aleti bir boyutlu ortalama damla büyüklüklerinin, benzer intensiteli doğal yağışlar damla çapı orta değerlerinden çok büyük olmasına bağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Damla büyüklüğü, damla düşme hızı, kinetik enerji, momentum

yukarı

2000, 6 (1), 36-39
Japon Bıldırcınlarında Canlı Ağırlığa Göre Seleksiyonun Döl Verimine Etkileri
(Türkçe)

M. Muhip ÖZKAN ve Tahsin KESİCİ
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, beşinci hafta canlı ağırlık artışı yönünde yapılan seleksiyonun döl verimine etkileri araştırılmış ve materyal olarak çeşitli Japon bıldırcın hatlarının alt grupları kullanılmıştır. Uygulanan Seleksiyonun beşinci haftaya kadar yaşayan döl sayısı üzerine olan etkiilerinin belirlenebilmesi için her generasyon canlı ağırlık ile konan yumurta sayısı, döllülük oranı, kuluçka randımanı ve çıkış gücü arasındaki fenotipik korrelasyonlar ile path katsayıları hesaplanmıştır. Sonuçta canlı ağırlık artışı ile fitness arasında istatistik olarak, önemli antagonistik biir korrelasyon bulunmazken döl sayısına, doğrudan ve dolaylı unsurların etkileri de istatistik olarak önemli bulunmamıştır.

Anahtar Kelimeler: Japon bıldırcını, fitness, path katsayısı, seleksiyon

yukarı

2000, 6 (1), 40-43
Su Kültüründe Yetistirilen Domates (Lycopersicon esculentum) Fidelerinin Çinko Dozlari İle Fosfor Beslenmesi/Fosfataz Enzim Aktivitesi Arasindaki İliski
(İngilizce)

Cengiz KAYA(1), David HIGGS(2) ve Agneta BURTON(2)
1University of Harran, Agriculture Faculty, Horticulture Department-Şanlıurfa
2The University of Hertfordshire, Environmental Sciences, Collage Lane AL10 9AB,Hatfield, UK

Moneymaker domates (Lycopersicon esculentum) çeşidi, çinko dozlarına bağlı olarak yapraklardaki ve kökteki fosforla fosfataz enzimi arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla 25 günlük süreyle kontrollü ısıtmalı odalarda yetiştirilmiştir. Besin çözeltisine 0.05, 0.5, 1 ve 2 mg/l dozunda çinko ilave edilmiştir. 2 mg/l uygulaması diğer uygulamalarla karşılaştırıldığında kuru ağırlıklarda azalmaya sebep olmuştur ancak kuru ağırlık bakımında diğer uygulamalar arasında önemli farklılık yoktur. Bitkideki çinko konsantrasyonu çinkonun artırılmasıyla artmış ve 2 mg/l çinko uygulamasıyla zararlı seviyeye çıkmıştır. Ancak yapraktaki P konsantrasyonu çinkonun artışıyla azalmış birlikte azalmalar olmuş ve fosfor, 2mg/l çinko uygulamasında yetersiz düzeye düşmüştür. Kökteki P seviyesi çinko konsantrasyonun artmasıyla birlikte artmıştır. Fosfataz enzim aktivitesi en yüksek düzeye 2 mg/l çinko dozunda ulaşmış, ancak enzim aktivitesi diğer uygulamalarda önemli derecede değişmemiştir

Anahtar Kelimeler: Domates, çinko,fosfataz, su kültürü ve fosfor

yukarı

2000, 6 (1), 44-52
Ankara-Ayaş İlçesi Bayram Köyü Tarım işletmelerinde Yapıların Analizi*
(Türkçe)

Niyazi ÖCALAN(1) ve İrfan GİRGİN(2)
*Yüksek Lisans Tez Özeti
1Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Sulama Dairesi Başkanlığı
2Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Bu çalışmada Ankara-Ayaş ilçesi Bayram Köyü tarımsal işletmelerinin fiziksel ve çevresel özellikleri araştırılmış ve mevcut durumlar ortaya konmaya çalışılmıştır. İşletme gruplarına göre ortalama işletme avlu alanları küçük işletmelerde 444.24 m2, orta büyüklükteki işletmelerde 746.81 m2 ve büyük işletmelerde 510.31 m2 bulunmuştur. İşletme avlusu içerisinde konut, ahır, ambar, samanlık, hangar ve odunluk binaları bulunmaktadır. İşletme avlusunda bulunan binaların kapladığı ortalama toplam inşaat alanları işletme gruplarına göre sırasıyla küçük, orta ve büyük işletmelerde 170.42 m2, 284.16 m2 ve 196.02 m2 olarak belirlenmiştir. İşletme avlusunda yer alan binaların alansal ve hacimsel yönden yeterlilikleri araştırılmıştır. Sonuçta tüm konut ve ahırların alansal olarak yeterli olduğu, ancak diğer işletme binalarının yeterli olmadıkları, hacimsel yönden ise, işletme avlusunda yer alan konutların, ambar, ve samanlık binalarının yeterli, hangarların ise yetersiz oldukları tespit edilmiştir. Ayrıca işletme avlusunda gübrelik tesisinin bulunmadığı ve gübreler kuruyana kadar servis avlusunda yığınlar halinde depolandığı belirlenmiştir. İnceleme yapılan ahırlarının tamamının kapalı ve bağlı duraklı sistemde planlandıkları ve hayvanların çevresel isteklerinin yerine getirilmesinde sorunlar olduğu saptanmıştır. Örneğin; incelenen ahırların %59'unda ısı açığının, %41'inde ise ısı fazlalığının ve ahırların %6'sında da nem yoğunlaşmasının olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, ahırlarda sağlık koşulları ile ilgili olarak hava sirkülasyonunun ve doğal aydınlatmanın da yeterli olmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Kırsal yerleşim planlaması, işletme avlu planlaması, tarımsal yapılar ve yapı elemanları.

yukarı

2000, 6 (1), 53-57
Farklı Yetişme Dönemlerinde Uygulanan 2,4 D'nin Ekmeklik Buğdayın (Triticum aestivum L.) Tane Verimine Etkisi
(Türkçe)

Mustafa GÜLER
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara

Bu araştırma, 1994-1996 yılları arasında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Kenan Evren Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde farklı yetişme dönemlerinde uygulanan 2,4 D (Isopropopylester)'nin ekmeklik buğdayın tane verimine etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Bezostaja 1 ekmeklik buğday çeşidinin kullanıldığı çalışmada herbisit olarak kullanılan 2,4 D (Isopropopylester) bitkilerin üç yapraklı olduğu dönem, kardeşlenme sonu ve başaklanma başlangıcı olmak üzere üç farklı yetişme döneminde 150 cc/da dozunda uygulanmıştır. Herbisitle birlikte 0,4 ve 8 kg/da saf N dozları da uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar; artan azot dozları ile birlikte herbisit uygulamasının tane verimini olumlu yönde etkilediğini, ancak herbisit uygulama zamanları arasında istatistiki yönden önemli farklılıkların olduğunu göstermiştir. En yüksek tane verimi değerleri her iki yılda da kardeşlenme sonunda yapılan herbisit uygulamasından elde edilmiş, onu sırasıyla bitkilerin üç yapraklı olduğu dönem ve başaklanma başlangıcında yapılan herbisit uygulamaları izlemiştir.

Anahtar Kelimeler: Ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.), azot dozları, tane verimi, herbisit uygulama zamanı.

yukarı

2000, 6 (1), 58-62
Değişik Dönem ve Dozlarda Uygulanan Yaprak Gübresinin Çay Bitkisi Yaprağının Kalite ve Mineral Madde İçerikleri Üzerine Etkisi
(Türkçe)

Süleyman TABAN(1), Yeşim OKAY(2) ve Burak KUNTER(3)
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Toprak Bölümü-Ankara
2 Ankara Üniv. Ziraat Fak. Bahçe Bitkileri Bölümü-Ankara
3 Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi, Sarayköy -Ankara

Tek başına ve NPK ile birlikte farklı dönem ve miktarlarda uygulanan yaprak gübresinin çay bitkisi yaprağının ekstrakt, toplam polifenol, kül, N, P, K, Ca, Na, Fe, Mn, Znve Cu içerikleri üzerine olan etkileri araştırılmıştır. Yaprak gübresi a) Nisan başı, b) I. hasat sonu, c) II. hasat sonu olmak üzere 3 dönemde ve % 0, 1.5, ve 3.0 konsantrasyonlarda uygulanmıştır. Deneme sonunda, farklı dönem ve dozlarda tek başına ve NPK ile birlikte uygulanan yaprak gübresinin çay yaprağının ekstrakt, toplam polifenol, kül, N, P, K, Ca, Na, Fe, Mn, Zn ve Cu içerikleri üzerine olan etkileri önemli bulunmuştur. Kontrolle karşılaştırıldığında, yaprağın ekstrakt, toplam polifenol, kül, K, Na, Fe, Mn, Zn ve Cu içerikleri uygulama konularına bağlı olarak artış ve azalışlar göstermiştir. Diğer yandan, hasat dönemlerine bağlı olarak yaprağın ekstrakt, toplam polifenol, kül, N, K, Na, Fe, Mn ve Zn içerikleri azalırken, Ca içeriği artmıştır. Genel olarak NPK ile birlikte farklı dönem ve dozlarda uygulanan yaprak gübresi yaprağın N, K, Fe, Mn ve Zn içerikleri üzerine etkisi daha belirgin olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Çay bitkisi, ekstrakt

yukarı

2000, 6 (1), 63-66
Kurtboğazı Baraj Gölünün Mavi-Yeşil Alg (Cyanobacteria) Biyomasının Tahminine Yönelik Modeller
(Türkçe)

Nilsun DEMİR(1), Serap PULATSÜ(1) ve Handan ÇAMDEVİREN(2)
1 Ankara Üniv. Ziraat Fak. Su Ürünleri Bölümü-Ankara
2 Ankara Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü Biyometri-Genetik Anabilim Dalı-Ankara

Bu çalışmada, Kurtboğazı baraj gölünün yaz aylarındaki mavi-yeşil alg biyomasının tahminine yönelik iki çoklu regresyon modeli oluşturulmuştur. Alg biyoması; toplam mavi-yeşil alg biyoması, oransal mavi-yeşil alg biyoması ve mavi-yeşil alg indeksi olarak hesaplanmıştır. Modellerde, toplam fosfor, toplam inorganik azot ve Secchi derinliği bağımsız değişken olarak kullanılmıştır. Toplam mavi-yeşil alg biyoması ve mavi-yeşil alg indeksi modellerine ait isabet dereceleri ( R2 ) sırasıyla %92 ve %74 olarak bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Mavi-yeşil alg, biyomas, reservoir, model

yukarı

2000, 6 (1), 67-72
Tokat-Uğrak Havzasında Erozyona Sebep Olan Yağmurların İncelenmesi
(Türkçe)

Kadri YÜREKLİ(1) ve Fazlı ÖZTÜRK(2)
Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Tokat
Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Tokat-Uğrak havzasında ölçülen günlük yağmurların erozyon indeksi, her bir yağmur olayının toplam kinetik enerjisi ve 30 dakikalık maksimum şiddetine göre saptanmıştır. Gözlem süresinde (1978-1998) 150 erozyona sebep olan yağmur olayı belirlenmiş ve bunların erozyon indeksi ve yağmur miktarları arasında ilişki kurulmuştur. Havzada bir yılda meydana gelen erozyona sebep olan yağmur olayının sayısı yıllara göre 2-15 arasında değişmiştir. Gözlem süresi için erozyona sebep olan yağmur olayların yıllık ortalaması 7.9 bulunmuştur. Aylık erozyon indeksi değerleri 0.20-14.52 MJ.cm/ha.saat, yıllık erozyon indeksi değerleri 0.40-24.16 MJ.cm/ha.saat arasında değişmiştir. Aylık ve yıllık erozyon indeksi değerlerinin log-normal dağılıma uygun olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler : Erozyona sebep olan yağmur, 30 dakikalık maksimum şiddet, kinetik enerji, erozyon indeksi.

yukarı

2000, 6 (1), 73-82
Bir İşletme Örneğinde Optimal Bitkisel Üretim Deseninin ve Uygun Ekipman Setinin Belirlenmesi
(Türkçe)

Bülent COŞKUN ve Cengiz ÖZARSLAN
Adnan Menderes Üniv. Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü-Aydın

Bu çalışmada, Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi çiftliğinin tarım yapılan alanları, kısıtlı sayıdaki tarım alet-makinaları ile traktör varlığı, çiftlik bünyesindeki işgücü ve diğer alt yapı yatırımları dikkate alınarak; işletmenin gelirini en büyükleyecek üretim deseninin belirlenmesi ve bu üretim deseni için en uygun alet-makina setleri ile traktör sayısı ve işgücü gereksinimlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, mevcut üretim planı dikkate alınarak, 3 farklı ekipman SET'i için doğrusal programlama modeli oluşturulmuş ve QSB programı ile oluşturulan model çözülmüştür. Sonuçta işletmenin mevcut üretim desenine alternatif olabilecek ve maksimum gelir getirebilecek ürün deseni, 154.2 ha buğday, 1.3 ha pamuk ve 2.97 ha II.ürün mısır olarak bulunmuştur. Traktör sayısı 80 BG'lük 4 adet traktör ve operatör; mevsimlik işçi sayısı ise 3 adet olarak bulunmuştur. İşletme geliri ise 65552.1 $ olarak saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Doğrusal programlama, optimal bitkisel üretim deseni.

yukarı

2000, 6 (1), 83-91
Grup İçi Korelasyon Katsayısının Örnekleme Dağılımı
(Türkçe)

Ensar BAŞPINAR ve Fikret GÜRBÜZ
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Biyometri ve Genetik Anabilim Dalı-Ankara

Bu çalışmada, grup içi korelasyon katsayısının örnekleme dağılımının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bunun için, simülasyon tekniğinden yararlanılarak, 100 000 simülasyon denemesi sonunda, çeşitli grup arası korelasyon yapısındaki populasyonlardan rasgele alınan değişik grup sayısı ve örnek genişliğindeki örneklerde hesaplanan grup içi korelasyon katsayılarının dağılımları elde edilmiştir. Sonuç olarak, grup içi korelasyon katsayısının normal dağılmadığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Grup arası korelasyon, grup içi korelasyon, tekrarlanma derecesi, örnekleme dağılımı

yukarı

2000, 6 (1), 92-98
Turp (Raphanus sativus, L.) Bitkisinde Sulama Suyu Tuzluluğu ve Ca/Mg Oranı Uygulamaları: II. Bitki Biokütle ve Mineral Madde İçeriğine Etkisi
(Türkçe)

Engin YURTSEVEN1, Cihat KÜTÜK2, Köksal DEMİR3 Ahmet ÖZTÜRK1 ve Mehmet PARLAK2
1 Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara
2 Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara
3 Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, sulama suyu tuzluluğu ile değişik Ca/Mg oranlarının, sera koşullarında lizimetrede yetiştirilen turpun, bazı kalite parametreleri üzerine olan etkileri araştırılmıştır. Çalışma, cam örtülü bir serada, 350 mm çaplı PVC borulardan 650 mm boyunda kesilerek oluşturulan lizimetrelerde yapılmıştır. Denemeler, 5 sulama suyu tuzluluğu (0.4, 1.5, 2.5, 5 ve 7.5 dS/m) ve 2 Ca/Mg oranı (3:1 ve 1:3) konuları ile tesadüf parsellerinde faktöriyel düzende ve 3 tekrarlamalı olarak gerçekleştirilmiştir. Yumru ve gövde biokütle değerleri ile yumruda toplam kül ve mineral madde analizleri değerlendirilmiştir. Yumru ve gövde biokütle değerleri, tuzluluk ile %1 düzeyinde, toplam kül ise tuzluluk, Ca/Mg oranı ve konu etkileşimleri ile %1 düzeyinde önemli değişmeler göstermiştir. Mineral madde içeriklerinde Na, Ca, Mg, Cl, N, P, Zn ve Mn önemli değişmeler gösterirken, K, Fe ve Cu içerikleri ise değişmemiştir.

Anahtar Kelimeler : Tuzluluk, Sulama, Raphanus sativus, Toplam kül, Ca/Mg oranı, Mineral madde içerikleri

yukarı

2000, 6 (1), 99-105
Farklı Azotlu Gübre Doz ve Formlarının Ayçiçeğinde Besin Elementi İçeriğine Etkileri
(Türkçe)

Mehmet Ali BOZKURT(1) ve İlhan KARAÇAL(2)
1Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bölümü, 65080 Van.
2Ankara Üniversitesi, Beypazarı Meslek Yüksek Okulu, 06730 Ankara.

Bu araştırma Van ekolojik şartlarında dekara 0, 4, 8 ve 12 kg azot düzeylerinin farklı vejetasyon dönemlerinde ve bitkinin farklı kısımlarında besin elementi içeriğine etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma sonuçlarına göre, artan oranlarda verilen azotlu gübre yaprağın azot ve potasyum içeriğini, tane, sap ve tablanın azot içeriği ile sapın potasyum içeriğini artırırken, yaprağın fosfor, demir, mangan içeriklerinin, tane, sap ve tablanın fosfor, kalsiyum, magnezyum ile çinko içeriklerinin azalmasına neden olmuştur. Yaprağın azot, fosfor, kalsiyum, mangan içerikleri, tane, sap ve tablanın azot içerikleriyle tane ve sapın kalsiyum içerikleri farklı azot formlarından etkilenmiştir. Besin elementi içeriğine bitki çeşitlerinin etkisi önemli bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler : Ayçiçeği, gübre, azot, besin elementi içeriği,

yukarı

2000, 6 (1), 106-109
Biçim Özelliklerine Göre Patatesin Hava Akımına Gösterdiği Direncin Belirlenmesi
(Türkçe)

Kamil SAÇILIK ve Ramazan ÖZTÜRK
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü-ANKARA

Bu araştırmada, patatesin biçim kriterine bağlı olarak hava akımı dirençleri belirlenmiştir. Bu amaçla bir ölçme düzeni oluşturulmuştur. Patatesin biçim özelliklerini tanımlamak için uzunluk indeksleri kullanılmıştır. Uzunluk indekslerine göre patatesler beş farklı gruba ayrılmıştır. Denemeler dört farklı hava akımı hızında gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, patates tipi ve hava akımının direnç üzerine etkisi önemli bulunmuştur (p<0,01).

Anahtar Kelimeler : Patates, hava akımı, direnç, uzunluk indeksi

yukarı

2000, 6 (1), 110-115
Kantaron (Hyperıcum trıquetrıfolıum Turra) Bitkisinden Elde Edilen Renkler Ve Bu Renklerin Yün Halı İplikleri Üzerindeki Işık Ve Yıkama Haslıkları*
(Türkçe)

İsmail ÖZTÜRK ve Aslı AKSOY
Dokuz Eylül Üniv. Güzel Sanatlar Fakültesi Geleneksel Türk El Sanatları Bölümü Narlıdere-İZMİR

Kantaronlar (Hypericum sp.) ülkemizde 69 türle geniş bir yayılıma sahiptirler. Ülkemizde yabani olarak bol miktarda yetişen Hypericum triquetrifolium. Turra bitkisi içerdiği kırmızı (hypericin) ve sarı (flavonoid) boyarmaddelerden dolayı çeşitli kimyasallara gerek duymaksızın bir boya banyosundan değişik renk tonları verebilen bir bitkidir. Yapılan boya denemelerinde bitkinin toprak üstü kısımları kullanılmıştır. Bitki Çanakkale Süleymanköy'de bir tarlanın kenarından toplanmış, kurutulmuş ve dokuz ay süreyle bekletilmiştir. Deneylerde kullanılan yün ipi iki Nm olup, Çanakkale - Ezine ve Irak yapağı karışımıdır. Yüz metresi yaklaşık elli gramdır. Boya denemelerinde kullanılan kimyasallar aluminyum şapı, krem tartar ve demir sülfattır. Hypericum triquetrifolium. Turra ile yün iplikleri üzerinde yapılan denemelerde iki yöntem izlenmiştir. Bunlardan ilkinde aynı boya banyosuna önce mordansız ve sonra demir sülfat mordanlı yün uygulanarak renkler elde edilmiş, ikinci yöntemde ise aynı boya bitkisi ile sadece Aluminyum şapı ve mordansız yün kullanılarak birkaç farklı renk tonu elde edilmiştir. Boyamalarda elde edilebilen renklerin ışık haslıkları oldukça düşük, yıkama haslıkları ise yüksektir.

Anahtar Kelimeler: Kantaron, doğal boyarmadde, yün iplikleri, haslık

yukarı

2000, 6 (1), 116-127
Normal, Beta, Gamma (?2) ve Weibull Dağılımlarının İkili Kombinasyonlarından Alınan Değişik Örnek Genişliğindeki Örneklerin Karşılaştırlmasında Testin Gücü
(Türkçe)

Ensar BAŞPINAR ve Fikret GÜRBÜZ
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, Normal, Beta, Gamma (?2) ve Weibull dağılımı gösteren populasyonların mümkün olan bütün ikili kombinasyonlarından rasgele alınan örnekler yardımıyla hesaplanan F-Testinin gücü araştırılmıştır. Bunun için, üzerinde durulan populasyonların ikili kombinasyonlarının ortalamaları arasında &=0.5, &=1.0, &=1.5, &=2.0, &=2.5 ve &=3.0 standart sapmalık fark olacak şekilde dağılımlardan birisindeki gözlemlere, bütün populasyonlarda µ=0 olduğundan &1 ilave edilmiştir.Bu populasyonların ikili kombinasyonlarından rasgele olarak alınan çeşitli örnek genişliği kombinasyonundaki örnekler yardımıyla 100 000 simülasyon denemesi sonunda F-Testinin gücü ampirik olarak belirlenmiştir. F-Testinin istenilen güce (%80 veya daha yüksek) ulaşmasında, dağılım şekilden ziyade, populasyon ortalamaları arasındaki farkın büyüklüğüne bağlı olarak, bu populasyonlardan rasgele alınan örneklerdeki deney ünitesi sayısının ve bunların örneklerde eşit veya dengeli olarak bulunup bulunmadığının etkili olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Testin gücü, Normal dağılım, Beta Dağılımı, Gamma Dağılımı, Weibull Dağılımı, örnek genişliği

yukarı