1998, Cilt: 4, Sayı: 3
İçindekiler
 
ACER, S., S. ÜNVER ve G. AKBAY2, Mercimekte (Lens culinaris L.) Bakteri Aşılama Yöntemleri ile Farklı Zamanlardaki Herbisit Uygulamalarının Verim ve Verim Öğelerine Etkileri Özet
KADAYIFÇI. A. ve O. YILDIRIM, Ankara Koşullarında Ayçiçeğinin Su Tüketimi Özet
KADAYIFÇI, A., M. OĞUZ ve S. KODAL, Nevşehir, Derinkuyu ve Kaymaklı Yöresinde Yağmurlama Sulama Uygulamaları Özet
KÖROĞLU M. ve A. İ KÖKSAL, Türkiye'de Yetiştirilen Bazı Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Çeşitlerinde Yağ Miktarı ve Yağ Asitlerinin Değişimi Üzerine Farklı Tozlayıcı Türlerin Etkileri Özet
YILDIRIM G. ve T. URAZ, Glucono Delta Lactone (GDL)'un Beyaz Peynir Üretiminde Kullanılması I.Starter Kültürü Katılmamış Özet
GÜNAL,M., M. ÇÖRDÜK, G. HESHMET ve Ş. ÇALIŞKANER2, Askorbik Asit ile Desteklenmiş Yumurta Tavuğu Rasyonlarının Bazı Verim ve Kan Parametrelerine Etkisi Özet
GÜRBÜZ, A., N. AKMAN, A. H. BAŞARAN ve D. ÖZTÜRK, Farklı Mevsim ve Barınak Sistemlerinin Siyah Alaca Erkek Danaların Besi Gücü ve Kesim Özelliklerine Etkileri Özet
ÇAKIR, İ. ve M. L. ÇAKMAKÇI, Et Tavuklarının Körbarsak Florasında Yer Alan Laktobasillerin Proteolitik Aktiviteleri ve Organik Asit Oluşturma Yeteneklerinin Belirlenmesi Özet
KARAHAN, A. G. ve M. L. ÇAKMAKÇI, Körbarsaktan İzole Edilen Lactobacillus Suşlarının Bazı Özelliklerinin Belirlenmesi Özet
KAYABAŞI, N. ve S. ETİKAN, Mürver (Sambucus nigra L.) Bitkisinden Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Yün Halı İİpliklleri Üzerindeki Işık ve Sürtünme Haslıkları Özet
ARSLAN, N. ve D. A. SÖYLER, Kebere (Capparis ovata Desf.) Çeliklerinin Köklenmesine Büyümeyi Düzenleyici Maddelerin Etkisi Özet
GÜLER, M. ve G. AKBAY, Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum .)'da Değişik Su ve Azot Uygulamalarının Tanede Protein Oranına Etkileri Özet
KAYABAŞI, N., M. ARLI ve Z. ERDOĞAN, Kökboya (Rubia tinctorum L.)'dan Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Yün Halı İplikleri Üzerindeki Işık ve Sürtünme Haslıkları Özet
Özetler
 

1998, 4 (3) 1-8
Mercimekte (Lens culinaris L.) Bakteri Aşılama Yöntemleri ile Farklı Zamanlardaki Herbisit Uygulamalarının Verim ve Verim Öğelerine Etkileri
(Türkçe)

Semra ACER1, Saime ÜNVER2 ve GÜNAL AKBAY2
1Ankara Üniv. Beypazarı Meslek Yüksekokulu-Ankara
2Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara


Bu araştırmda 1996 yılında Ankara-Beypazarı İlçesi Uruş beldesinde yürütülmüştür. Çailışmada materyal olarak, kışlık Pul 11-mercimek çeşidi tohumları, Rhizobium leguminosarum bakterisi ve Pursuit 100 SL herbisiti kullanılmıştır. Araştırmada; bitki boyu, bitki ağırlığı, bakla sayısı, bakla ağırlığı, hasat indeksi, 100 tane ağırlığı ve verime ilişkin değerlerde aşılama yöntemleri ile herbisit uygulama zamanları interaksiyonları önemli bulunmuştur. Bitkide tane sayısı ve tane ağırlığı yönünden interaksiyon önemsiz bulunmuştur, bakteri aşılama yöntemleri ve herbisit uygulama zamanları önemli farklılıklar oluşturmuştur. Araştırma sonuçlarına göre; mercimekte bakteri aşılama yapılan parsellerde, aşılama yapılmayanlara göre bitki özelliklerinde daha yüksek değerler elde edilmiş ve bakteri aşılamasıyla mercimek verimi önemli düzeyde artmıştır. Mercimekte yabancı ot kontrölü amacıyla kullanılan herbisit (Pursuit 100 SL), uygulama zamanlarına göre önemli farklılıklar oluşturmuş, ekimden hemen sonra yapılan uygulama (birinci uygulama zamanı) en iyi sonuçları verirken, özellikle çiçeklenme başlangıcında uygulanan (üçüncü uygulama zamanı) herbisit, mercimek üzerinde olumsuz etkide bulunmuş ve en düşük değerler elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: mercimek, Rhizobium, bakteri aşılama yöntemleri, yabancı ot öldürücüleri

yukarı

1998, 4 (3) 9-14
Ankara Koşullarında Ayçiçeğinin Su Tüketimi
(Türkçe)

Abdullah KADAYIFÇI ve Osman YILDIRIM
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Çiftliğinde 1994 ve 1995 yıllarında yapılan bu çalışmada, ayçiçeğinin bitki su tüketimleri ölçülmüş ve bazı tahmin yöntemleri ile hesaplanan değerlerle karşılaştırılmıştır. Sonuçta, deneme koşulları için ayçiçeği bitkisinde sulama zamanı planlanmasında bitki su tüketminin tahmininde kullanılabilecek en lsağlıklı yöntemlerin Christiansen-Hargreaves kap buharlaşması yöntemi ile Jensen-Haise yöntemi olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: ayçiçeği (Helianthus annuus L.) bitki su tüketimi, bitki su tüketimi tahmin yöntemleri

yukarı

1998, 4 (3) 15-23
Nevşehir, Derinkuyu ve Kaymaklı Yöresinde Yağmurlama Sulama Uygulamaları
(Türkçe)

Abdullah KADAYIFÇI Mehmet OĞUZ ve Süleyman KODAL
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, Nevşehir-Derinkuyu ve Kaymaklı yöresindeki yağmurlama sulama uygulamaları incelenmiştir. Bunun için, yağmurlama yöntemiyle sulama yapan 125 çiftçide anket yapılmış, anket sonuçlarına göre yöre koşullarını temsil eden 25 işletmede sulama sistemi ve sulama uygulamaları değerlendirilmiştir. İncelenen işletmelerin tamamında sulama sisteminin arazinin konum ve şekline göre uygun biçimde yerleştirildiği, ancak % 14 ünün uygun işletme basıncında ve tertip aralığında işletilmediği ve % 40 ında ise lateral ve ana boru hattı çaplarının uygun biçimde seçilmediği belirlenmiştir. Yörede, genellikle çiftçilerin her sulamada miktar olarak fazla sulama suyu uyguladığı, ancak, bitkinin büyüme mevsimi boyunca su tüketimi tam karşılayacak ve bitkiyi su eksikliğinden kaynaklananl strese sokmayacak biçimde yeterli sulamanın yapılmadığı saptanmıştır. Bununla birlikte, IRSIS bilgisayar yazılımıyla mevcut sulama uygulamaları değerlendirilmiş ve yöre koşullarına uygun optimum ve pratik sulama zamanı programları önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler: sulama, sulama zamanının planlanması, IRSIS, patates, yağmurlama sulama sistemi

yukarı

1998, 4 (3) 24-29
Türkiye'de Yetiştirilen Bazı Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Çeşitlerinde Yağ Miktarı ve Yağ Asitlerinin Değişimi Üzerine Farklı Tozlayıcı Türlerin Etkileri
(Türkçe)

Mehmet KÖROĞLU1 ve A.İlhami KÖKSAL2
1Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, APK Daire Başkanlığı, Araştırma Şubesi-Ankara
2Ankara Üniv. Ziraat Fak Bahçe Bitkileri Bölümü-Ankara

Pistacia vera L. üzerinde aşılı Siirt, İohadi, Kırmızı, Halebi ve Uzun antepfıstığı çeşitlerinin yağ miktarı ve yağ asitlerinin değişimi üzerine P. vera L., P. atlantica, P. khinjuk ve P. terebinthus türlerine ait çiçek tozlarının etkileri araştırılmıştır. Çalışmalarımız sonucunda; yapılan istatistiki analizler antepfıstığı meyvelerinde çiçek tozu kaynağının, antepfıstığı meyvelerinin yağ asitleri kompozisyonu üzerine önemli bir etkilerinin olmadığını göstermiştir. Diğer taraftan Uzun, Halebi ve Ohadi çeşidinde çiçek tozu kaynağının toplam yağ miktarı üzerine önemli etkileri olduğu saptanmıştır. Denemenin birinci yılında Uzun ve Halebi çeşiidinde en yüksek yağ oranı P. vera çiçek tozu ile tozlanan meyvelerden elde edilirken, denemenin ikinci yılında P. atlantica ve P. khinjuk çiçek tozları ile tozlanan meyveler daha yüksek oranda yağ içermişlerdir.

Anahtar Kelimeler: antepfıstığı, tozlanma, tozlayıcı türler, anaç, yağ kapsamı, yağ asitleri bileşimi

yukarı

1998, 4 (3) 30-37
Glucono Delta Lactone (GDL)'un Beyaz Peynir Üretiminde Kullanılması I.Starter Kültürü Katılmamış
(Türkçe)

Gönül YILDIRIM ve Tümer URAZ
Ankara Üniv. Ziraat Fak Süt Teknolojisi Bölümü-Ankara

Bu araştırmada, beyaz peynir yapımında glucono delta lakcone (GDL) kullanmanın peynirde bazı nitelikler üzerine olan etkisi incelenmiştir. Peynire işlenecek süt üç eşit kısmı ayrılmış ve her bir kısıml starter kültürü ilave edilmeksizin aşağıdaki oranlarda GDL ile birlikte deneme örneklerine dönüştürülmüştür (A % 0.0 GDL (kontrol), B % 0.2 GDL, C % 0.5 GDL). Çiğ sütte toplam kurumadde, yağ, toplam azot, titrasyon asitliği ve pH değerleri saptanmış; olgunlaşmaya alınan peynirlerde ise toplam kurumadde, yağ, tuz, toplam azot, suda eriyen azot, protein olmayan azot, tirozin, toplam uçucu yağ asitleri, titrasyon asitliği, pH ve penetrometre değerleri belirlenmiş ve bunların da 0., 30., 60. ve 90. Günlere ait değişimi araştırılmıştır. Bunun yanısıra peynirlerin toplam bakteri sayısı 30., 60. ve 90. Günlerdeki duysal puanları da bulunmuştur. Anılan maddenin ilavesiyle üretilen peynirlerin kontrole göre daha yumuşak olduğu ve bunlardan % 0.5 oranında GDL katkılı örnekte olgunlaşmanın 30. Gününden sonra erime meydana geldiği görülmüştür. Duysal analizlerde ise GDL ilave edilmiş örnekler kontrole göre daha düşük puanlar almış, tüm peynirlerin yavan bir tat verdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Glucono delta lactone (GDL) doğrudan asitlendirme, beyaz peynir

yukarı

1998, 4 (3) 38-44
Askorbik Asit ile Desteklenmiş Yumurta Tavuğu Rasyonlarının Bazı Verim ve Kan Parametrelerine Etkisi
(Türkçe)

Mevlüt GÜNAL1, Muzaffer ÇÖRDÜK2, Giti HESHMET2 ve Şahibe ÇALIŞKANER2
1Süleyman Demirel Üniv. Ziraat Fak Zootekni Bölümü-Isparta
2Ankara Üniv. Ziraat Fak Süt Zootekni Bölümü-Ankara

Araştırmada 26 haftalık yaşta 80 adet yumurta tavuğu 17-31oC sıcaklıklarda 4 tekerrürlü 4 deneme grubuna dağıtılarak 12 hafta süreyle beslenmişlerdir. Mısır-soya esaslı izotkalorik ve izonitrojenik hazırlanan rasyonlara % 0.00, % 0.15, % 0.30, % 0.45 düzeylerinde askorbik asit ilave edilerek, bazı performans, yumurta ve kan parametrelerine etkisi incelenmiştir. Araştırmada; yem değerlendirme sayısı, deneme başı ve sonu canlı ağırlıklar, yumurta ağırlığı, kabuk ağırlığı, kabuk oranı, kabuk küt kalınlığı ile ortalama kabuk kalınlığı, yumurta akı uzunluğu ve yüksekliği, yumurta sarısı yüksekliği ve genişliği, yumurta sarısı indeksi, kırık-çatlar oranı, ölüm oranı ile serum askorbik asit ve kalsiyuml değerleri arasında önemli derecede farklılık saptanmamış (P>0.05), kontrol grubu diğer gruplardan yumurta verimi, yem tüketimi, kabuk mukavemeti ve yumurtanın sivri ucuna ait kabuk kalınlığı açısından önemli olmayan derecede düşük (P>0.05), yumurta akının genişliği açısından ise kontrol grubu, % 045 askorbik asit içeren gruptan önemli derecede daha yüksek değerler göstermiştir (P>0.05). Sonuç olarak; 17-31oC sıcaklıklarda yumurta tavuğu rasyonlarına % 0.45'e kadar ilave edilen askorbik asit yumurta verimi, yem tüketimi, kabuk mukavemeti, yumurtanın sivri tarafındaki kabuk kalınlığı ile kan parametreleri açısından olumlu sonuçlar verdiği söylenemez.

Anahtar Kelimeler: yumurta tavuğu rasyonları, askorbik asit, performans, yumurta ve kanl parametreleri

yukarı

1998, 4 (3) 45-52
Farklı Mevsim ve Barınak Sistemlerinin Siyah Alaca Erkek Danaların Besi Gücü ve Kesim Özelliklerine Etkileri
(Türkçe)

Ahmet GÜRBÜZ1, Numan AKMAN2, A.Hadi BAŞARAN1 ve Durmuş ÖZTÜRK1
1Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü-Ankara
2Ankara Üniv. Ziraat Fak Zootekni Bölümü-Ankara

Bu araştırma, mevsim (kış ve yaz) ile barınak tipinin (açık, yarı açık ve kapalı) 8-8.5 aylık yaşta besiye alınan Siyah Alaca erkek danaların besi gücü ve kesim özellikleri üzerine etkilerini saptamak amacıyla Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsünde yürütülmüştür. Grupların hepsine, 168 gün sürdürülen besi süresince, günde hayvan başına 2 kg karma yem ve 1 kg arpa samanına ek olarak ad-libitum düzeyde arpa kırmması yedirilmiştir. Besi boyunca toplam ve günlük canlı ağırlık artışı için kuru madde tüketimi, (arpa+saman+karma yem) soğuk karkas randımanı ve böbrek-legen yağları ağırlığı, kış mevsiminde besiye alınanlarda sırasıyla 209 kg, 1243 g, 6.75 kg, % 57.1 ve 4.68 kg; yüz mevsiminde besiye alınanlarda ise aynıl sırayla 204 kg, 1213 g, 6.79 kg, % 56.8 ve 3.68 kg olmuştur. Söz konusu özelliklerin değerleri yine aynı sırayla sundurmalı açık ahırda beslenenlerde 191 kg, 1138 g, 7.36 kg, % 56.6 ve 3.52 kg; yarı açık barınak grubunda 216 kg, 1286 g, 6.42 kg, % 57.1 ve 4.18 kg; kapalı barınak grubunda da 212 kg, 1260 g, 6.53 kg, % 56.8 ve 4.63 kg olarak hesaplanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Siyah-Alaca, besi, ahır tipi, mevsim

yukarı

1998, 4 (3) 53-58
Et Tavuklarının Körbarsak Florasında Yer Alan Laktobasillerin Proteolitik Aktiviteleri ve Organik Asit Oluşturma Yeteneklerinin Belirlenmesi
(Türkçe)

İbrahim ÇAKIR ve M.Lütfü ÇAKMAKÇI
Ankara Üniv. Ziraat Fak Gıda Mühendisliği Bölümü-Ankara

Bu çalışmada, doğal koşullarda yetişmiş tavukların körbarsak florasından izole edilen Lactobacillus türleri tanımlanarak proteolitik aktiviteleri ve organik asit oluşturma özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Sonuç olarak, izole edilen bakteriler arasında en çok Lactobacillus fermentum türünün olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca en yüksek proteolitik aktivite Lactobacillus salivarius 19'da, en yüksek laktik asit üretimi ise Lactobacillus plantarum S78'de gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: tavukların körbarsak florası, laktobasiller, proteolitik aktivite, laktik asit üretimi

yukarı

1998, 4 (3) 59-64
Körbarsaktan İzole Edilen Lactobacillus Suşlarının Bazı Özelliklerinin Belirlenmesi
(İngilizce)

Aynur Gül KARAHAN1 ve M.Lütfü ÇAKMAKÇI2
1Süleyman Demirel Üniv. Gıda Mühendisliği Bölümü-Isparta
2Ankara Üniv. Ziraat Fak Gıda Mühendisliği Bölümü-Ankara

Daha önceki çalışmalarımızda körbarsaktan izole edilen ve tanımlanan 36 adet Lactobacillius suşunun laktik asit üretimleri, proteolitik aktiviteleri ve patojenlere karşı antibakteriyel aktiviteleri incelenmiştir. Suşların laktik asit üretimlerinin 2.200-6.800 mg/ml ve proteolitik aktivitelerinin 0.013-8.600 mg tyrosine/5 ml arasında değiştiği belirlenmiştir. Proteolitik aktivitesi yüksek suşlar diğer suşlara nazaran daha az laktik asit üretmiştir. Suşlardan 25'i ise E.coli K12 107 ve S. typhimurium 60-62'yi değişik düzeylerde inhibe etmiştir. S. trypimurium 60-62'nin E.coli K12 107'ye göre daha fazla inhibe edildiği, en etkili suşların L. fermentum Ky2002 ve L. plantarum Ky2402 olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: laktik asit üretimi, proteolitik aktivite, antibakteriyel aktivite, Lactobacillus, Salmonella, E.coli

yukarı

1998, 4 (3) 65-69
Mürver (Sambucus nigra L.) Bitkisinden Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Yün Halı İİpliklleri Üzerindeki Işık ve Sürtünme Haslıkları
(Türkçe)

Nuran KAYABAŞI ve Sema ETİKAN
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Ev Ekonomisi Yüksekokulu-Ankara

Bu araştırmada Mürver bitkisinin yaprak ve meyvelerinden yararlanılmıştır. Yün halı ipliğine göre % 3 oranında mordan kullanılarak iki yöntem uygulanmıştır. Birinci yöntemde yün halı iplikleri önce mordan ile işlem görmüş daha sonra boyanmıştır. İkinci yöntemde ise mordan, boyama işlemi sırasında floteye ilave edilmiştir. Toplam 36 boyama yapılmıştır ve elde edilen renklerin yün halı iplikleri üzerindeki ışık ve sürtünme haslıkları belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: mürver bitkisi, ışık haslığı, sürtünme haslığı

yukarı

1998, 4 (3) 70-73
Kebere (Capparis ovata Desf.) Çeliklerinin Köklenmesine Büyümeyi Düzenleyici Maddelerin Etkisi
(Türkçe)

Neşet ARSLAN1 ve Durmuş Ali SÖYLER2
1Ankara Üniv. Ziraat Fak.Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara
2Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Koruma Kontrol Genel Müdürlüğü-Ankara

Bu çalışma 1993 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi seralarında tesadüf parsellerinde bölünmüş parseller deneme metoduna göre dört tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Çeliklerde köklenmeyi teşvik için büyümeyi düzenleyici maddelerden IBA, IAA ve NAA 6 ve 12 saat süreyle, 100, 250, 500 ve 1000 ppm dozlarında uygulanmıştır. C. ovata çeliklerinde en yüksek köklenme oranı Nisan ayında yürütülen denemede IAA'nın 12 saat süreyle uygulanan 500 ppm dozundan % 41 ve NAA'nın 500 ppm dozundan % 29.5 oranında elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Capparis ovata, büyümeyi idüzenleyici maddeler, vegetatif çoğaltma

yukarı

1998, 4 (3) 74-83
Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum .)'da Değişik Su ve Azot Uygulamalarının Tanede Protein Oranına Etkileri
(Türkçe)

Mustafa GÜLER ve Günal AKBAY
Ankara Üniv. Ziraat Fak.Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara

1993-1995 yılları arasında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Deneme Tarlası ile Kenan Evren Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde yürütülen bu araştırmada, buğdayda farklı su ve azotlu gübre uygulamalarının tane protein oranına etkileri incelenmiştir. Materyal olarak Bezostaja 1.Gerek 79 ve Gün 91 ekmeklik buğday çeşitlerinin tohumlarıl kullanılmış, sulama uygulamaları olarak 0 mm(S0), 20 mm(S1) ve 40 mm(S2), azot uygulamaları olarak ta 4 kg/da saf N (N1), 6 kg/da saf N (N2) ve 8 kg/da saf N (N3) dozları uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, tane protein oranı yönündenl artan azot ve su miktarlarına bağlı olarak, istatistiki yönden önemli artışlar gözlenmiştir. Tane protein oranı azot uygulamalarından daha fazla etkilenmiş olup, en yüksek protein oranı, N3 (8 kg/da saf N) ile S2 (40 mm) uygulamasıyla Bezostaja 1 çeşidinde saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: ekmeklik buğday, Triticum aestivum L., azotlu gübre dozları, sulama uygulaması, protein oranı

yukarı

1998, 4 (3) 84-90
Kökboya (Rubia tinctorum L.)'dan Elde Edilen Renkler ve Bu Renklerin Yün Halı İplikleri Üzerindeki Işık ve Sürtünme Haslıkları
(Türkçe)

Nuran KAYABAŞI, Mustafa ARLI ve Zeynep ERDOĞAN
Ankara Üniv. Ziraat Fak.Ev Ekonomisi Yüksekokulu-Ankara

Bitkisel boyalardan (Rubia tinctorum L.) doğal boyalar içinde önemli bir yere sahiptir. Kökboyadan elde edilen renkler ve bu renklerin yün halı iplikleri üzerindeki ışık ve sürtünme haslığı incelenmiştir. Bununla bitkisel boyacalıkta önemli bir yere sahip olan kökboya ile herhangi bir renk içinl tespit edilecek bir boyama tekniği ve haslık değeri, halı ipliğini boyamada seçilecek en ideal mordan, mordan oranı, bitki oranı ve boyama yöntemi saptanmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: kökboya (Rubia tinctorum L.) ışık haslığı, sürtünme haslığı

yukarı