1998, Cilt: 4, Sayı: 1
İçindekiler
 
BOYACI, A ve M.BEYRİBEY. Polatlı Bölgesi Şeker Pancarı Sulamalarında Su Kullanım Etkinliğinin Değerlendirilmesi Özet
ÇİFTÇİ, V., H. KULAZ ve H. Hüseyin GEÇİT. Mercimekte (Lens culinaris L. Medik) Özellikler Arası İlişkiler ve Path Katsayısı Analizi Üzerine Bir Araştırma Özet
KARABACAK, Ordu Yöresinde Yetiştirilen Fındık Bitkisinin (Corylus avellana L.) Beslenme Durumunun Toprak ve Yaprak Analizleriyle Belirlenmesi Özet
ÇİFTÇİ, V. Van Koşullarında Mercimeğin (Lens culinaris L. Medik.) Fosforlu gübre İhtiyacının Belirlenmesi Özet
ARSLAN, O., B. ŞENOL, N. YENİCE ve S. MİRİCİ. Keten (Linum usitatissimum L.) Tohumlarına Uygulanan Farklı Gamma Dozlarının M1 Generasyonundaki Etkileri Özet
YILDIZ. M. A. ve E. BAŞPINAR. Çeşitli Japon Bıldırcını Hatlarının Arilesteraz Tipleri Bakmımından Karşılaştırılması Özet
BENLİ. B. ve M.BEYRİBEY. Eskişehir Sulaması Sağ Sahil Sulama Alanında Sistem Performansının Değerlendirilmesi Özet
GÜLER. M. ve G. AKBAY. Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum L.)'da Değişik Su ve Azot Uygulamalarının Tane Verimine Etkileri Özet
CEDDEN. F., A. KOR, Ş. KÜPLÜLÜ ve R. VURAL. Kızgınlıkları Toplulaştırılmış Akkeçilerde Kısa Süreli Saklanmış Sperma Kullanımının Dölverimine Etkisi ve Gebeliklerin Ultrasonografik Yöntemle Belirlenmesi Özet
GÜNER, M. and A.KAFADAR. Tamburlu ve Diskli Silaj Makinaları Üzerinde Karşılaştırmalı Bir Araştırma Özet
GEZER. İ., E. DURSUN, M. GÜNER ve D.ERDOĞAN. Kayısının Mekanik Hasadında Genlik Frekans Hız ve İvme ile Sarsma Süresi Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesi Özet
KAYABAŞI, N. Aspir (Carthamus tinctorius) Çiçeklerinden Elde Edilen Renklerin Işık ve Sürtünme Haslık Değerleri Özet
SARIOĞLU. H. Bitkisel Örücülük Hammaddelerinden Söğüt (Salix L.) ve Kargı Kamışı'nın (Arundo donax L.) Bazı Teknolojik Özelliklerinin İncelenmesi Özet
EMRE. E ve F. SELENAY. Akdeniz Bölgesinde Güvenilir Yağışın Belirlenmesi Özet
Özetler
 

1998, 4 (1) 1-7
Polatlı Bölgesi Şeker Pancarı Sulamalarında Su Kullanım Etkinliğinin Değerlendirilmesi
(Türkçe)

Ayşegül BOYACIOĞLU ve Mevlüt BEYRİBEY
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Bu çalışma Polatlı bölgesi şeker pancarı ekim alanlarında su kullanım etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla tarla su uygulama randımanının belirlenmesi, çiftçilerin sulama zamanını belirleme yeteneklerinin tesbiti, sulama yönetiminin planlanması ve değerlendirilmesi ve sulama mevsimi öncesi yapılan sulama planlamasının değerlendirilmesi konuları incelenmiştir. Sulama yönetimi ile ilgili konularda IRSIS paket proğramından yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, bölgede çiftçi ortalama 15 gün aralıkla 7 defa sulama yapmakta, her sulamada ortalama 140-150 mm su vermektedir. Optimum olarak hazırlanan sulama programında ise 10-12 gün aralıkla daha sık sulama yapılarak sulama sayısı 9-11'e çıkarılmış ve her sulamada 85-90 mm su verilmesi önerilerek, tüm vejetatif periyot boyunca ortalama 950 mm net su kullanımı, 830 mm'ye düşürülerek 120 mm'lik su tasarrufu sağlanabileceği bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: sulama performansı, izleme, değerlendirme, su uygulama randımanı, sulama yönetimi, sulama zamanı
planlaması, şeker pancarı, IRSIS

 

yukarı

1998, 4 (1) 8-11
Mercimekte (Lens culinaris L. Medik) Özellikler Arası İlişkiler ve Path Katsayısı Analizi Üzerine Bir Araştırma
(Türkçe)

Vahdettin ÇİFTÇİ1, Haluk KULAZ1 ve H.Hüseyin GEÇİT2
1Yüzüncü Yıl Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Van
2Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara

Bu çalışma, mercimekte bazı özellikler arası ilişkileri ve bu özelliklerin birim alan tane verimine doğrudan ve dolaylı etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Deneme, 1991, 1992 ve 1993 yıllarında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında yürütülmüştür. Denemede, Kışlık Kırmızı-51 Yerli Kırmızı, Fırat-87, Malazgirt-89, Sultan-1, Erzurum-89, Flip 86-19 C ve yerel Alaköy mercimek çeşitleri kullanılmıştır. İncelenen özellikler arasındaki ilişkilerde, dekara tane verimi ile bitkide tane verimi (r=0478**), bitkide bakla sayısı (r=0,503**) ve bitkide tane sayısı (r=0,450**) arasında olumlu ve % 1 düzeyinde önemli, Ayrıca bitki başına tane verimi ile bitki boyu (r=0,410**), bitkide anadal (r=0,340**), yandal (r=0,221**), bin tane ağırlığı (r=0,305**), bitkide tane sayısı (r=0,758**) ve bitkide bakla sayısı (0,691**) arasında da olumlu ve % 1 düzeyinde önemli ilişkiler belirlenmiştir. Yapılan path analizi sonunda, mercimekte dekara tane verimi yönünden bitkide anadal sayısı, bitki başına tane verimi ve bitkide bakla sayısının önemli özellikler olduğu belirlenmiştir. Bitki boyu ve bitkide yandal sayısının birim alan tane verimine doğrudan etkileri ise olumsuz yönde ve önemli olmuştur.

Anahtar Kelimeler: mercimek, korelasyon, Path analizi, verim

yukarı

1998, 4 (1) 12-15
Van Koşullarında Mercimeğin (Lens culinaris L. Medik.) Fosforlu gübre İhtiyacının Belirlenmesi
(Türkçe)

Vahdettin ÇİFTÇİ
Yüzüncü Yıl Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Van

Bu çalışma, 1994-1995 ve 1995-1996 yıllarında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında tesadüf blokları deneme desenine göre dört tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Denemede beş fosfor dozuunun (0, 2, 4, 6, 8 kg/da P2O2) mercimekte birim alan tane verimi ve verim öğelerine etkisi incelenmiştir. İki yıllık sonuçlara göre, bütün fosfor dozları önemli derecede kontrolden daha verimli olmuşlardır. Tane verimi, 6 kg/da'lık fosfor dozuna kadar önemli miktarda artarken daha sonraki fosfor dozunda artış olmamıştır. En yüksek birim alan tane verimi ortalama 137,4 kg/da'la 6 kg/da'lık fosfor dozundan, en düşük birim alan tane verimi ise ortalama 72,5 kg/da'la kontrol parsellerinden elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: mercimek, gübre, fosfor

yukarı

1998, 4 (1) 16-20
Tir Buğdayı Populasyonundan Ümitvar Hatların Belirlenmesi
(Türkçe)

Fahri SÖNMEZ1 ve Mehmet ÜLKER2
1Onsekiz Mart Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Çanakkale
2Yüzüncü Yıl Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Van

Bu çalışma, Tir Buğdayı populasyonundan seçilen hatları seleksiyon kriterlerine göre değerlendirmek ve ünitvar olanları lbelirlemek amacıyla 1993-1997 yılları arasında Van koşullarında yürütülmüştür. Bu amaçla 90 hat, belirlenen seleksiyon kriterlerine göre Tartılı Derecelendirme yöntemi ile puanlandırılmıştır. Puanlama neticesinde, 720 ve üzerinde puan alan hatlar yöre için ümitvar kabul edilmiştir. Çalışma neticesinde 11 hat ümitvar olarak bulunmuştur. Söz konusu hatlardan daha kesin sonuçlar alabilmek için bu hatların Tir buğdayı ile birlikte başak elitlerinin toplandığı lokasyonlarda verim ve stabilite denemesine alınması, gübreleme, ekim zamanı ve ekim sıklığının hatların verim ve kalite özellikleri üzerine etkilerinin araştırılması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler: tir buğdayı, seleksiyon kriterleri, hat

yukarı

1998, 4 (1) 21-23
Keten (Linum usitatissimum L.) Tohumlarına Uygulanan Farklı Gamma Dozlarının M1 Generasyonundaki Etkileri
(Türkçe)

Orhan ARSLAN, Şenol BAL, Nilgün YENİCE ve Semra MİRİCİ
Gazi Üniv. Gazi Eğitim Fak. Biyoloji Bölümü-Ankara

Bu araştırmada sarı 85 keten (Linum usitatissimum L.) tohumlarına 10, 20, 30, 40 ve 50 kRad dozlarda gamma radyasyonu verilmiştir. Radyasyonun M1 generasyonuna ait bitki boyu, bin tohum ağırlığı, yağ oranı, bitki başına kapsül sayısı ve kapsül içindeki tohum sayısı gibi verim öğeleri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Genellikle düşük radyasyon dozlarının yüksek radyasyon dozlarına oranla daha çok etkili olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: gamma radyasyonu, keten (Linum usitatissimum L.) M1 verim ve verim öğeleri

 

yukarı

1998, 4 (1) 24-25
Çeşitli Japon Bıldırcını Hatlarının Arilesteraz Tipleri Bakmımından Karşılaştırılması
(Türkçe)

Mehmet Ali YILDIZ ve Ensar BAŞPINAR
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü-Ankara


Çalışılan 4 farklı japon bıldırcını hattında arilesteraz tipleri belirlenmiş ve EsA* fenotiplerinin frekansları yüksek bulunmuştur. Bıldırcın populasyonlarının karşılaştırılmasında arilesteraz sisteminin etkin bir şekilde kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Japon bıldırcını, Arilesteraz

yukarı

1998, 4 (1) 26-32
Eskişehir Sulaması Sağ Sahil Sulama Alanında Sistem Performansının Değerlendirilmesi
(Türkçe)

Boğaçhan BENLİ ve Mevlüt BEYRİBEY
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarımsal Yapılar ve Sulama Bitkileri Bölümü-Ankara

Bu çalışma Eskişehir Sulamasının 1994 yılına ilişkin sulama sistem performansının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Eskişehir Sağ Sahil Sulaması araştırma alanı olarak seçilmiştir. Araştırma alanında su kullanım etkinliği göstergelerinden su temini oranı, toplam sulama suyu ihtiyacına göre tersiyer bazında 1.58, şebeke bazında 1,30; su uygulama randımanı % 65, iletim randımanı % 92, dağıtım randımanı % 78 ve toplam sulama randımanı % 46,6, tarımsal etkinlik göstergelerinden sulama oranı % 50 ve üretim değeri oranı % 88, ekonomik, sosyal ve çevresel etkinlik göstergelerinden mali etkinlik oranı % 92, mali yeterlilik oranı % 28, tahsilat oranı % 60 ve sürdürülebilir sulama alanı oranı % 100 olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: su temini oranı, toplam sulama randımanı, sulama oranı, üretim değeri oranı, mali etkinlik oranı, mali yeterlilik oranı, tahsilat oranı, sürdürülebilir sulama alanı oranı


yukarı

1998, 4 (1) 33-41
Ekmeklik Buğday (Triticum aestivum L.)'da Değişik Su ve Azot Uygulamalarının Tane Verimine Etkileri
(Türkçe)

Mustafa GÜLER ve Günal AKBAY
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara


1993-1995 yılları arasında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Deneme Tarlası ve kenan Evren Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nde yürütülen bu çalışmada, buğdayda farklı su ve azotlu gübre uygulamalarının tane verimine etkileri belirlenmiştir. Bu amaçla materyal olarak Bezostaja 1, Gerek 79 ve Gün 91 çeşitleri kullanılmış, sulama uygulamaları olaratk 0,20 ve 40 mm, azot uygulamaları olarak ta 4 kg/da saf N, 6 kg/da saf N ve 8 kg/da saf N dozları uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, tane verimi yönünden artan azot ve su miktarlarına bağlı olarak istatistiki yönden önemli artışlar gözlenmiştir. En yüksek tane verimi N2 (6 kg/da saf N) ve N3 (8 kg/da saf N) dozları ile S2 (40 mm) sulama uygulamalarıyla Gerek 79 çeşidinden elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.), azotlu gübre dozları, sulama uygulaması, tane verimi

yukarı

1998, 4 (1) 42-46
Kızgınlıkları Toplulaştırılmış Akkeçilerde Kısa Süreli Saklanmış Sperma Kullanımının Dölverimine Etkisi ve Gebeliklerin Ultrasonografik Yöntemle Belirlenmesi
(Türkçe)

Fatin CEDDEN1, Aşkın KOR1, Şükrü KÜPLÜLÜ2 ve Rıfat VURAL2
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü-Ankara
Ankara Üniv. Veteriner Fak. Doğum Jinekoloji Bölümü-Ankara

Bu çalışmanın amacı kısa süreli saklanmış ve sulandırılmış spermanın, kızgınlıkları 11 gün arayla iki kez bir PGF2 a ile toplulaştırılan ve tohumlama öncesi oksitosin uygulanan Akkeçilerde sağlayacağı gebelik oranını araştırmak ve gebeliğin 45 ile 100.günlerinde dölütlere aitl bazı ultrasonografik ölçüleri ortaya koymaktır. Bu çalışmada 6.5-1.5 yaşlı keçi ve çepiçler kullanılmıştır. Keçiler ikinci PGF2 a analogu uygulamasından 65 saat sonra yapay tohumlama ile tohumlanmıştır. Grup 1 deki hayvanlar sulandırılmış taze sperma ile tohumlanırken Grup II dekiler için 5oC de 6 saat süreyle saklanmış ve sulandırılmış sperma kullanılmıştır. Grup I ve Grup II deki hayvanların sırasıyla % 90.48 ve 93.33'ü ikinci PGF2 a analogu uygulamasından sonra kızgınlık göstermiştir, aynı gruplarda gebelik oranlarıl sırasıyla % 57.14 ve % 53.33 olarak bulunmuştur. Sadece bir çepiç hormon uygulamasına yanıt vermiştir. Gebeliğin Kırkbeşinci günündeki ultrasonografik muayenenin sonucunda Amniyon kesesi çapı ve kolumna vertebralis uzunluğu sırasıyla, 49.63+1.72 mm ve 23.06+0.94 mm, yüzüncü günde yapılan muayenede ise karunkula, orbita ve kafatası çapları sırasıyla 22.36+1.03 mm, 10.08+0.56 mm ve 32.03+0.57 mm olarak bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: keçi kızgınlıkların toplulaştırılması PFG2 a , ultrasonografi, gebelik tanısı

 

yukarı

1998, 4 (1) 47-51
Tamburlu ve Diskli Silaj Makinaları Üzerinde Karşılaştırmalı Bir Araştırma
(Türkçe)

Metin GÜNER ve Ali KAFADAR
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarım Makinaları Bölümü - Ankara

Bu araştırmada diskli ve tamburlu tip iki adet silaj makinası ele alınmıştır. Bu iki silaj makinası, güç, alan-ürün enerji ve yakıt tüketimi ile alan-ürün iş başarısı ve kıyma kalitesi bakımından karşılaştırılmışlardır. Silaj materyali olarak mısır bitkisi alınmıştır. Diskli tip silaj makinasında güç ve yakıt tüketimleri tamburlu tipe göre daha fazla bulunmuştur. Diskli tip kıyıcı düzene sahip silaj makinası materyali daha uzun kıymaktadır ve alan-ürün enerji tüketimi daha fazladır. Tamburlu silaj makinası iki sıralı olduğundan alan ve ürün iş başarısı diskli silaj makinasından daha büyük saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: silaj, silaj makinası

yukarı

1998, 4 (1) 52-55
Kayısının Mekanik Hasadında Genlik Frekans Hız ve İvme ile Sarsma Süresi Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesi
(Türkçe)

İbrahim GEZER1, Ergin DURSUN2, Metin GÜNER2 ve Doğan ERDOĞAN2
1İnönü Üniv. Meslek Yüksekokulu-Malatya
2Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarım Makinaları Bölümü - Ankara

Bir meyve tanesinin titreşimle saptan ayrılması esnasında sarsma süresinin ve dolayısıyla yük tekerrürü sayısının büyük önemi vardır. Çünkü bu faktörler tanenin kopması için gerekli olan frekans sayısını etkilemektedir. Bu araştırmanın amacı, silkeleme makinaları ile hasatta meyveye uygulanacak frekans, genlik, ivme ve hız ile sarsma süresi arasındaki ilişkileri belirlemektir. Bu amaçla imal edrilen bir laboratuvar sarsma düzeni yardımıyla çeşitli frekans ve genliklerde tek kayısı tanesinin daldan ayrılması için geçen süreler saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, genlik sabit iken frekans arttıkça veya frekans sabit iken genlik arttıkça sarsma süresi azalmıştır. Aynı genlik değerinde ivme arttıkça sarsma süresi azalmıştır. Ayrıca her üç genlik değerinde de sarsma hızının artmasıyla sarsma süresi azalmıştır.

Anahtar Kelimeler: kayısı, mekanik hasat, frekans, genlik, ivme, hız, sarsma süresi

yukarı

1998, 4 (1) 56-62
Aspir (Carthamus tinctorius) Çiçeklerinden Elde Edilen Renklerin Işık ve Sürtünme Haslık Değerleri
(Türkçe)

Nuran KAYABAŞI
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Ev Ekonomisi Yüksekokulu - Ankara

Yün halı ipliklerinin bitkisel boyalarla boyanarak halı ve kilimde kullanılması, bunlara iç ve dış pazarlarda talebi arttırıcı bir özellik kazandırmaktadır. Bunun için az ve yerel olarak yapılan bitkisel boyacılık günümüzde yeniden önem kazanmıştır. Bu araştırmada ıslah edilmiş yerli ve yabancı orijinli 3 çeşit aspir ile bunlardan geliştirilmiş bir hat kullanarak mordansız ve mordanlı boyama yöntemi uygulanmış toplam 52 adet boyama yapılmıştır. Elde edilen renkler üzerinde halı ve kilimde önemli olan ışık ve sürtünme haslık tayinleri yapılarak bütün aspir çeşitleri ışık haslık değerlerinin 2 ile 6, sürtünhme haslıkl değerlerinin de 1-2 ile 4-5 arasında değiştiri saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: bitkisel boya, aspir (Carthamus tinctorius), ışık ve sürtünme haslıkları

yukarı

1998, 4 (1) 63-68
Bitkisel Örücülük Hammaddelerinden Söğüt (Salix L.) ve Kargı Kamışı'nın (Arundo donax L.) Bazı Teknolojik Özelliklerinin İncelenmesi
(Türkçe)

Halide SARIOĞLU
Gazi Üniv. Mesleki Eğitim Fak. El Sanatları Bölümü - Ankara


Bu araştırmada bitkisel örücülükte kullanılan söğüdün (Salix L.) ve kargı kamışı (Arundo donax L.)'nın günlük kullanımda karşılaştıkları dış etkilere karşı dirençleri test edilmiştir. Doğal, %5'lik NaOH ve %10'luk NaOH ile muamele edilmiş, verniklenmiş ve boyanmış olarak beş gruba ayrılan materyale çarpma, çekme, basma ve eğme etkileri uygulanarak, dirençleri belirlenmiş ve istatistiksel değerlendirmeleri yapılmıştır. Sonuç olarak çarpma ve eğme etkilerine karşı söğüt çubukları, çekme ve basma etkilerine karşı ise kargı kamışları daha dirençlidir. Ayrıca alkali çözeltilerin materyalin özellikle çarpma dirençlerini, anilin boyarmaddelerinin ise basma direncini düşürdüğü anlaşılmış, kullanımda materyalin dayanıklılığını artıracak önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: bitkisel örücülük, söğüt, kargı kamışı, çarpma, çekme, basma ve eğme dirençleri

 

yukarı

1998, 4 (1) 69-76
Akdeniz Bölgesinde Güvenilir Yağışın Belirlenmesi
(Türkçe)

Emel EMRE ve M.Fatih SELENAY
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü - Ankara

Bu çalışmada Akdeniz Bölgesinde bulunan Adana, Antalya, Isparta, Mersin, İç Anadolu Bölgesinde bulunan Kayseri, Nevşehir, Niğde ve Ege Bölgesinde bulunan Muğla ili ile bu illere bağlı meteoroloji istasyonlarından elde edilen verilere göre, güvenilir yağış değerlerinin belirlenmesine çalışılmıştır. Araştırmada bilgisayar yardımıyla onar günlük yağış verileri ankara Üniversitesi Ziraat; Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümünde geliştirilen "GÜVENYAĞ" isimli program yardımıyla değerlendirilmeye alınmış ve her istasyona ait onar günlük % 10-90 ihtimal aralığı ile güvenilir yağış değerleri hesaplanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Akdeniz Bölgesi, İç Anadolu Bölgesi, Ege Bölgesi, güvenilir yağış, GÜVENYAĞ

yukarı