ANKARA ÜNİVERSİTESİ
ZİRAAT FAKÜLTESİ

TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ


 
2001, Cilt: 2, Sayı: 2
İçindekiler
 
BARAN, A., G. ÇAYCI, H. S. ÖZTÜRK, Y. ATAMAN ve İ. ÖZKAN, Farklı Ortamlarda Yetiştirilen Biber Bitkisi ( Capsicum annuum L.) nin Kök Parametrelerindeki Değişimler Özet
YURTSEVEN, E., A. ÖZTÜRK, A. KADAYIFÇI ve B. AYAN, Sulama Suyu Tuzluluğunun Biberde (Capsicum annuum) Farklı Gelişme Dönemlerinde Bazı Verim Parametrelerine Etkisi Özet
KAYGISIZ, A. ve Y. VANLI, Esmer Sığırlarda Akrabalı Yetişme Katsayısı İle Verim Özellikleri Arasındaki İlişkiler Özet
KAYGISIZ, A., S. BAŞ ve İ. GÖRENTAŞ, Esmer Sığırların Altındere Tarım İşletmesi Şartlarında Adaptasyon ve Verim Özellikleri Özet
GÜREL, Ö. ve M. OLGUN, Polatlı İlçesindeki Koyun Ağıllarının Yapısal Özellikleri ve Geliştirilme Olanakları Özet
TOPCUOĞLU, B. ve S. R. YALÇIN, Azotlu ve Fosforlu Gübrelemenin Ispanak Bitkisinin (Spinaceae oleraceae L.) Bazı Makro ve Mikro Besin Maddesi İçerikleri Üzerine Etkisi Özet
ÇİNKAYA, N. ve M. YÜKSEL, Ankara Metropoliten Alanı İçerisinde Kalan Çubuk Vadisi ve Yakın Çevresinin Topraklarının Sınıflandırılması Özet
BAŞAR, H., Bursa Yöresinde Demir Klorozu Görülen Şeftali Ağaçlarının Besin Maddesi İçeriklerinin İncelenmesi Özet
URAZ, T., R. MANAV MACİT ve M. YILDIRIM, Hidrojen Peroksit ile Korunmuş Sütlerin ve BU Sütlerden Elde Edilen Teleme, Beyaz Peynir ve Peyniraltı Sularının Toplam Bakteri, Koliform Grubu Mikroorganizmalar ve Maya-Küf İçeriğinde Meydana Gelen Değişimler Özet
BARAN, A. ve G. ÇAYCI, Bazı Tarımsal Atıkların Havalanma Kapasiteleri Üzerine Perlitin Etkisi Özet
BEŞER, N. ve A. WETTEN, Lupin'den (Lupinus spp) Protoplast İzolasyonu Özet
YENİCE, N. ve N. BAYRAKTAR, Yerli Aspir (Carthamus tinctorius L.) Hatlarında Karyotip Analizi Özet
ARPACI, K. ve M. YÜKSEL, Bafra Ovası Sol Sahili Topraklarının Sınıflandırılması Özet
YÜKSEL, M. ve O. DENGİZ, Bafra Ovası Sağ Sahili Topraklarının Sinıflandırılması Özet
Özetler
 

1996, 2 (2) 1-4
Farklı Ortamlarda Yetiştirilen Biber Bitkisi ( Capsicum annuum L.)nin Kök Parametrelerindeki Değişimler
(Türkçe)

Abdullah BARAN, Gökhan ÇAYCI, Hasan S. ÖZTÜRK, Yener ATAMAN ve lhami ÖZKAN
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara

Bu araştırmada toprağa değişik oranlarda peat ilave edilerek hazırlanmış 4 farklı yetiştirme ortamında yetiştirilen biber bitkisi (Capsicum annuum L.)' nin kök parametreleri belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre ortamda peat miktarı arttıkça kök uzunluğu, kök alanı, kök hacmi, kök ve tepe ağırlıkları azalma gösterirken, tepe/kök oranında bir artış meydana gelmiştir. İstatistiksel olarak, kök çapı hariç bütün kök parametrelerindeki değişimler önemli bulunmuştur (P<0.05).

Anahtar Kelimeler: Kök parametreleri, bitki yetiştirme ortamı, peat, biber (Capsicum annuum L.)

yukarı

1996, 2 (2) 5-10
Sulama Suyu Tuzluluğunun Biberde (Capsicum annuum) Farklı Gelişme Dönemlerinde Bazı Verim Parametrelerine Etkisi
(Türkçe)

Engin YURTSEVEN, Ahmet ÖZTÜRK, Abdullah KADAYIFÇI ve Bülent AYAN
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Sulama suları ile toprağa iletilen tuzlar toprağı yada bitkiyi etkileyerek verimde azalmalara neden olurlar. Bu azalma miktarı bitkinin tuza dayanımı ile yakından ilgilidir. Bitkilerin tuza dayanımları ise farklı gelişme dönemlerinde farklı olmaktadır. Bu çalışmada ekonomik değeri yüksek olan sivri biberde, çimlenme ve fide oluşumu dönemleri ile gelişme dönemlerindeki sulama suyu tuzluluklarının, bazı verim parametrelerine olan etkileri araştırılmıştır. Serada saksı denemeleri biçimde yapılan çalışmalar sonucunda; çimlenmeye ve fide biomas değerine 3.0 dS/m'lik tuzluluk düzeyinin önemli bir etkisi olmadığı, fide boylarının ise bu tuzluluk düzeyinde %13 kadar arttığı gözlenmiştir. Bitki gelişme dönemlerindeki tuzluluk düzeylerinin ise bitki verimi ve biomas'ını %1, meyve boyu ve meyvede toplam kül değerlerini %5 düzeyinde etkilediği gözlenmiştir. Yaprak ve dallardaki toplam kül değerleri ise deneme konularından etkilenmemiştir. Ayrıca ele alınan verim parametrelerinin hiçbirisinde faktörler arası etkileşim (interaksiyon) önemli bulunmamıştır.

Anahtar Kelimeler : tuzluluk, biber, tuzluluk-verim ilişkisi, çimlenmede tuzluluk

yukarı

1996, 2 (2) 11-19
Esmer Sığırlarda Akrabalı Yetişme Katsayısı İle Verim Özellikleri Arasındaki İlişkiler
(Türkçe)

Ali KAYGISIZ1 ve Yusuf VANLI2
Kahramanmaraş Sütcü imam Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü-Kahramanmaraş
2Trakya Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü-Tekirdağ

Bu çalışma, Van Tarım Meslek Lisesi işletmesinde yetiştirilen Esmer sığırlarda akrabalı yetiştirmenin verim özelliklerine etkilerini incelemek için yapılmıştır. Çalışmada 1968-94 yılları arasında, işletmede tutulmuş kayıtlardan yararlanılmıştır. Her bireyin akrabalı yetiştirme katsayısı hesaplanmıştır. Akrabalı yetiştirmenin verimler üzerindeki etkisi, diğer sistematik çevre faktörlerine göre düzeltilmiş verilerden basit doğrusal regresyon katsayıları kullanılarak hesaplanmıştır. Akrabalı yetişme katsayısı % 0 ile % 36.99 arasında değişmiş ve ortalama % 6.14±0.46 olmuştur. Akrabalı yetiştirmenin 305 günlük süt verimi ve laktasyon süresine etkisi çok önemli (P<0.01), kuruda kalma süresine etkisi ise önemsiz (P>0.05) bulunmuştur. Bu özelliklerle akrabalı yetişme katsayıları arasındaki korelasyonlar -0.1816±0.0363, -0.1206±0.0217 ve -0.1500±0.0180, bu özelliklere göre akrabalı yetişme katsayısının regresyonları -15.30±3.07 kg, -1.00±0.30 kg ve 1.87±0.61 gün'dür. Akrabalı yetişme katsayısı ile damızlıkta kullanma yaşı, ilkine buzağılama yaşı, buzağılama aralığı ve servis peryodu arasındaki korelasyonlar sırasıyla, 0.1285±0.0283, 0.1029±0.0247, 0.0352±0.0088 ve 0.0583±0.0157 ve bu özelliklere göre akrabalı yetişme katsayısının regresyonları ise sırasıyla 1.903±1.600 gün, 1.461±1.419 gün, 0.274±0.546 gün ve 0.329±0.581 gün olarak bulunmuştur. Akrabalı yetiştirmenin döl verim özelliklerine etkisi önemsiz bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler : Akrabalı yetiştirme, Esmer sığır, süt verimi, döl verimi.

yukarı

1996, 2 (2) 21-31
Esmer Sığırların Altındere Tarım İşletmesi Şartlarında Adaptasyon ve Verim Özellikleri
(Türkçe)

Ali KAYGISIZ1, Sinan BAŞ1 ve İbrahim GÖRENTAŞ2
Kahramanmaraş Sütcü İmam Üniv. Ziraat Fak. Zootekni Bölümü-Kahramanmaraş
2Tarım-Köyişleri Bakanlığı, Tarım İl Müdürlüğü-Van

Bu çalışma, Altındere Tarım İşletmesinde yetiştirilen Esmer ırk sığırların süt ve döl verim özelliklerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yavru atma ve ölü doğum oranları % 1.23 ve % 0.62 olarak bulunmuştur. İlkine buzağılama yaşına ait genel ortalama 1097.5±21.6 gündür. Servis peryodu, buzağılama aralığı, gebelik başına tohumlama sayısı, ergin çağ süt verimi, laktasyon süresi ve kuruda kalma süresi için en küçük kareler ortalamaları sırasıyla 149.25±15.94 gün, 434.94±16.15 gün, 1.48±0.08, 2230.48±88.46 kg, 229.68±4.44 gün ve 209.47±22.73 gün olarak bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler : Esmer sığır, döl verimi, süt verimi

yukarı

1996, 2 (2) 33-38
Polatlı İlçesindeki Koyun Ağıllarının Yapısal Özellikleri ve Geliştirilme Olanakları
(Türkçe)

Özlem GÜREL ve Metin OLGUN
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü-Ankara

Bu araştırmada Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından uygulanmakta olan "Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu" yardımı ile yapılan ağılların, yapısal ve fonksiyonel planlama özellikleri yönünden yeterlilik durumları araştırılmış ve sorunları belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma Ankara İli Polatlı İlçesinde bulunan farklı kapasiteli 10 adet kapalı ağılda yürütülmüştür. Araştırma sonucunda çözüm alternatifleri geliştirilmiş ve yörenin iklim koşullarına uygun 300 baş kapasiteli bir ağıl planı hazırlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Koyun ağılı, hayvan barınakları

yukarı

1996, 2 (2) 39-48
Azotlu ve Fosforlu Gübrelemenin Ispanak Bitkisinin (Spinaceae oleraceae L.) Bazı Makro ve Mikro Besin Maddesi İçerikleri Üzerine Etkisi
(Türkçe)

Bülent TOPCUOĞLU ve S. Rıfat YALÇIN
Ankara Üniv. Ziraat Fak. Toprak Bölümü-Ankara

Toprağa değişik miktarlarda uygulanan azotlu ve fosforlu gübreler ile azotlu ve fosforlu gübreler arasındaki interaksiyon ıspanak bitkisinin N, P, K, Ca, Mg, Fe, Cu, Zn ve Mn içerikleri üzerine istatistiki yönden %1 düzeyinde önemli etki yapmıştır. Toprağa artan miktarlarda uygulanan azotlu ve fosforlu gübrelerle ıspanak bitkisinin Ca, Fe, Cu, Zn ve Mn içerikleri azalmıştır. Artan azotlu gübre uygulamalarında bitkide N, Mg içerikleri artarken artan fosforlu gübre uygulamalarında P içeriği artmıştır. Elde edilen veriler literatürde ıspanak bitkisi için verilen sınır değerlerle karşılaştırıldığında azotlu ve fosforlu gübre uygulamalarının belirli işlemlerinde N, P ve Ca içeriklerinin verilen sınır değerlerin altında olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Ispanak, azot, fosfor, mineral içerikleri

yukarı

1996, 2 (2) 49-55
Ankara Metropoliten Alanı İçerisinde Kalan Çubuk Vadisi ve Yakın Çevresinin Topraklarının Sınıflandırılması
(Türkçe)

Nuray ÇİNKAYA1 ve Mahmut YÜKSEL2
1Çankaya Belediyesi Çevre Müdürlüğü - Ankara
2Ankara Üniv. Ziraat Fak. Toprak Bölümü - Ankara

Bu araştırmanın amacı Çubuk vadisi ve yakın çevresinin detaylı olarak arazi ve topraklarının etüd ve haritalamasının yapılmasıdır. Çalışma, hava fotoğrafları ve topoğrafik haritalardan yararlanılarak arazide gerçekleştirilmiş ve 7 profil çukuru incelenmiştir. Açılan profillerin her birinden horizon esasına göre örnekler alınmış ve gerekli analizler laboratuvarlarda yapılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçların ve arazi gözlemlerinin değerlendirilmesiyle 3 ayrı fizyoğrafik ünite üzerinde 7 farklı toprak serisi tanımlanmıştır. Seriler ve bu serilere ait fazlar, topoğrafik harita üzerine aktarılarak temel toprak haritası oluşturulmuştur. Daha sonra toprak serilerinin ve alt gruplarının özellikleri hakkında bilgiler verilmiştir.

Anahtar Kelimeler : Etüd, sınıflandırma, haritalama.

yukarı

1996, 2 (2) 57-61
Bursa Yöresinde Demir Klorozu Görülen Şeftali Ağaçlarının Besin Maddesi İçeriklerinin İncelenmesi
(Türkçe)

Haluk BAŞAR
Uludağ Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Bursa

Bu çalışma, demir klorozu gösteren şeftali ağaçlarının besin maddesi kompozisyonları üzerine klorozun etkisini belirlemek için yürütülmüştür. Bu amaçla, 4 şeftali bahçesindeki değişik düzeylerde kloroz gösteren ağaçlardan ayrı ayrı, 2 yıl süreyle yaprak örnekleri alınmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; şeftali ağaçlarının demirle beslenme durumlarının açıklanmasında aktif demirin, toplam demirden daha iyi bir paremetre olduğu, kloroz ile Ca, Mg, Zn, Cu ve Mn içerikleri arasında bir ilişki bulunmadığı, ancak P/Fe, K/Fe, K/Ca, Zn/Fe ve Cu/Fe oranlarının klorozdan önemli düzeyde etkilendikleri ve bu oranların Fe klorozunun teşhisi ve kapsamının belirlenmesinde kullanılabileceği görüşüne varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Şeftali, demir, kloroz, bitki besin maddeleri

yukarı

1996, 2 (2) 63-68
Hidrojen Peroksit ile Korunmuş Sütlerin ve BU Sütlerden Elde Edilen Teleme, Beyaz Peynir ve Peyniraltı Sularının Toplam Bakteri, Koliform Grubu Mikroorganizmalar ve Maya-Küf İçeriğinde Meydana Gelen Değişimler
(Türkçe)

Tümer URAZ, Rengin MANAV MACİT ve Metin YILDIRIM
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü-Ankara

Hidrojen Peroksitin süt ve bundan elde edilen teleme, peynir ve peyniraltı sularında toplam bakteri, koliform grubu mikroorganizmalar ve maya-küf içeriğine etkisini belirlemek amacıyla bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Bunun için, 30+10C sıcaklığındaki çiğ süt 4 eşit kısma ayrılmış ve (i) çiğ, (ii) % 0,02, (iii) % 0,10 ve (iv) % 0,30 düzeylerinde hidrojen peroksit ilave edilmiş olarak 4 saat bekletildikten sonra Beyaz peynire işlenmiştir. Daha sonra kullanılan hidrojen peroksitin, süt ve peynirde toplam bakteri, koliform ve maya-küf içeriği üzerine olan etkisini izlemek üzere, başlangıç ve 4. Saat sütleriyle, 0., 4., 8. Ve 12. Hafta peynirlerinin mikrobiyolojik analizleri yapılmıştır. Aynı analizler teleme ve peyniraltı sularında da gerçekleştirilmiştir. Hidrojen peroksit uygulamasının, sütte bulunan toplam bakteri, koliform ve maya-küf üzerinde (ilk 4 saat içerisinde), kullanılan miktara bağımlı şekilde bir redüksiyona neden olduğu tespit edilmiştir. Kontrol örneğinin anılan bakteri bakımından hızlı bir artış ortaya koyduğu gözlenmiştir. Teleme ve peyniraltı suyu örneklerinin belirtilen mikroorganizma içeriği de, yine katılan hidrojen peroksit miktarındaki artışa bağlı olarak düşme göstermiştir. Peynirlerin olgunlaşması sırasında anılan mikroorganizma gruplarının, hidrojen peroksitle işlem görmüş olmaktan dolayı, kontrol peynirindeki değerlerden daha az düzeye indiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Hidrojen peroksit, beyaz peynir, peyniraltı suyu, toplam bakteri, koliform mikroorganizma

yukarı

1996, 2 (2) 69-71
Bazı Tarımsal Atıkların Havalanma Kapasiteleri Üzerine Perlitin Etkisi
(Türkçe)

Abdullah BARAN ve Gökhan ÇAYCI
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara

Bu araştırmada, bitki yetiştirme ortamı olarak, üzüm cibresi ve mantar kompostu atığına farklı oranlarda perlit ilave edilerek, perlitin havalanma kapasiteleri üzerine etkisi araştırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, ilave edilen, perlit miktarı üzüm cibresinde % 40, mantar kompostu atığında ise %20 olduğunda uygun havalanma değerlerine ulaşıldığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Üzüm cibresi, mantar kompostu, perlit, havalanma kapasitesi, tarımsal atık

yukarı

1996, 2 (2) 73-79
Lupin'den (Lupinus spp) Protoplast İzolasyonu
(İngilizce)

Necmi BEŞER1 ve Andrew WETTEN2
1Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsü
2Department of Agricultural Botany, The University, Whiteknights. Reading RG6 2 AS U. K

Bu araştırmanın amacı değişik lüpin türlerinden (Lupinus spp) protoplast izole etmek için uygun yöntem geliştirmektir. A1 10 ml l-1, CaCl2 2H2O 0.103 g l-1, Cellulase Onozuka R-10 1.5 %, Macerozyme R-10 0.1 %, mannitol 8.96 % ve BSA 0.1 % karışımı seradadyetiştirilen lüpin türleri yapraklarından protoplast elde etmeye uygun bir enzim karışımı olarak belirlendi. Karanlıkta, buzdolabında (+4 0C) 14-15 saat hücre duvarını enzimle uzaklaştırma bunu takiben de oda sıcaklığında 30-60 dakika inkube etme ve daha sonra 25 0C de 70 devir/dk. 30 dakika sallama ile araştırmada kullanılan bütün lüpin türlerinden yüksek kalite ve miktarda protoplast elde edildi.

Anahtar Kelimeler: Lupin, Lupinus protoplast, isolation

yukarı

1996, 2 (2) 81-86
Yerli Aspir (Carthamus tinctorius L.) Hatlarında Karyotip Analizi
(Türkçe)

Nilgün YENİCE1 ve Nilgün BAYRAKTAR2
Gazi Üniv. Eğitim Fak. Biyoloji Eğitimi Bölümü-Ankara
2Ankara Üniv. Ziraat Fak. Tarla Bitkileri Bölümü-Ankara

Bu araştırmada, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümünde yerli ve yabancı orjinli Aspir çeşitlerinden geliştirilmiş çeşide aday 01.-A-95, 308-A-95 ve N-10-A-95 hatları ile Yerli- 8 çeşidinin 1995 yılı materyalleri kullanılmıştır. Bu materyallere ait tohumlar 1996 yılında Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Biyoloji Bölümü Genetik labaroratuvarında çimlendirilmiş ve kök uçlarında ezme metoduyla kromozomlar incelenmiştir. Incelenen hatların ve çeşidin kromozom sayısının 2n=24 olduğu tespit edilmiştir. Kromozom kol indeksleri, oransal boyları, sentromer indeksleri hesaplanarak kromozomlar isimlendirilmiş ve idiogram yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Aspir, Carthamus tinctorius L., sitogenetik, karyotip analizi, kromozom sayısı

yukarı

1996, 2 (2) 87-93
Bafra Ovası Sol Sahili Topraklarının Sınıflandırılması
(Türkçe)

Kezban ARPACI ve Mahmut YÜKSEL
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara

Bu araştırmanın amacı Bafra Ovası Sol Sahili'nin ve yakın çevresinin detaylı olarak arazi ve topraklarının etüd ve haritalanmasının yapılmasıdır. Bu çalışma daha önce bölge ile ilgili olarak yapılmış çalışmalardan ve topoğrafik haritalardan yararlanılarak arazide gerçekleştirilmiş ve 6 profil çukuru incelenmiştir. Açılan profillerin her birinden horizon esasına göre örnekler alınmış ve labaratuvarda analizleri yapılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçların ve arazi gözlemlerinin değerlendirilmesi ile 6 farklı toprak serisi tanımlanmıştır. BU serilerden beşi Entisol, biri Vertisol olarak sınıflandırılmıştır. Daha sonra toprak serilerinin ve alt gruplarının özellikleri hakkında bilgiler vermiştir.

Anahtar Kelimeler: Etüd, sınıflandırma, haritalama

yukarı

1996, 2 (2) 95-101
Bafra Ovası Sağ Sahili Topraklarının Sinıflandırılması
(Türkçe)

Mahmut YÜKSEL ve Orhan DENGİZ
Ankara Üniv. Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü-Ankara

Bu araştırmanının amacı Bafra ovası Sağ Sahili'nin ve yakın çevresinin detaylı olarak arazi ve topraklarının etüd ve haritalanmasının yapılmasıdır. Bu çalışma daha önce bölge ile ilgili olarak yapılmış çalışmalardan ve topoğrafik haritalardan yararlanılarak arazide gerçekleştirilmiş ve 6 profil çukuru incelenmiştir. Açılan profillerin her birinden horizon esasına göre örnekler alınmış ve laboratuvarda analizleri yapılmıştır. Analizlerden elde edilen sonuçların ve arazi gözlemlerinin değelendirilmesi ile 6 farklı toprak serisi tanımlanmıştır. Bu serilerden dördü Entisol, biri Vertisol, biri de İnceptisol olarak sınıflandırılmıştır. Daha sonra toprak serilerinin ve alt gruplarının özellikleri hakkında bilgiler vermiştir.

Anahtar Kelimeler: Etüd, sınıflandırma, haritalama

yukarı